2026-04-14 10:14:15

Japonia: Grupy modlitewne oddały hołd Bożemu miłosierdziu

AB, KAI

2026-04-14 09:40:10

Ukraina: Problemy Zaporoskiej Elektrowni Atomowej

Zaporoska Elektrownia Atomowa w Enerhodarze
na południowym wschodzie Ukrainy, największa
w Europie siłownia jądrowa, we wtorek rano
straciła zewnętrzne zasilanie – poinformowała Międzynarodowa Agencja Energii Atomowej (MAEA).

„Utrata zewnętrznego zasilania po raz kolejny podkreśla zagrożenia dla bezpieczeństwa nuklearnego w czasie konfliktu” – napisał dyrektor MAEA Rafael Grossi
w komunikacie cytowanym przez Agencję Reutera.
W elektrowni uruchomiono rezerwowe źródła zasilania bazujące na generatorach prądotwórczych.

To 13. przypadek odcięcia Zaporoskiej Elektrowni Atomowej od zewnętrznego zasilania od początku pełnoskalowej agresji Rosji na Ukrainę.

Według informacji rosyjskiego okupacyjnego kierownictwa elektrowni, których nie potwierdziły dotąd niezależne źródła, dostawy energii zostały wznowione jedną linią zasilającą.

AB, PAP

2026-04-14 09:05:32

Korea Płn.: Kim Dzong Un nadzorował testy rakiet manewrujących

Przywódca Korei Północnej Kim Dzong Un nadzorował testy strategicznych pocisków wystrzelonych z niszczyciela Czoe Hjon – podały we wtorek państwowe media. Według Pjongjangu absolutnym priorytetem państwa jest dalszy, „nieograniczony” rozwój potencjału odstraszania nuklearnego.

– Gotowość strategiczna naszej armii została jakościowo wzmocniona dzięki różnym osiągnięciom dokonanym ostatnio w dziedzinie nauk obronnych – oświadczył Kim podczas niedzielnych manewrów. Dodał, że „stałe i bezgraniczne wzmacnianie potężnego i niezawodnego odstraszania nuklearnego” to „główny priorytet”.

Północnokoreańska agencja prasowa KCNA przekazała, że z okrętu pomyślnie wystrzelono dwa strategiczne pociski manewrujące oraz trzy pociski przeciwokrętowe. Loty odbyły się po wyznaczonych trajektoriach nad Morzem Żółtym, a pociski uderzyły w cele „z niezwykłą precyzją” – podkreśliła agencja. W depeszy zaznaczono, że test miał na celu sprawdzenie zintegrowanego systemu dowodzenia uzbrojeniem niszczyciela oraz potwierdzenie skuteczności ulepszonego, aktywnego systemu nawigacji, który z założenia ma być odporny na zakłócenia.

AB, PAP

2026-04-14 08:36:38

Geny niekodujące mogą być przyczyną cukrzycy u niemowląt

Pojawiająca się u niemowląt cukrzyca może być spowodowana przez niekodujące geny, których dotychczas o to nie podejrzewano – informuje „American Journal of Human Genetics”.

Cukrzyca to przewlekła choroba metaboliczna, będąca coraz większym problemem na całym świecie. Choruje
na nią setki milionów osób, a umiera rocznie blisko
1,5 miliona. Według danych NFZ w Polsce choruje około
3 mln osób, z czego mniej więcej połowa pozostaje niezdiagnozowana. Podwyższony poziom glukozy we krwi prowadzi do uszkodzeń naczyń, serca, oczu i nerek. Główne objawy to nadmierne pragnienie, częste oddawanie moczu, senność oraz wolne gojenie ran.

Większość badań dotyczących podłoża genetycznego cukrzycy skupiała się do niedawna na genach „kodujących” – tych, które produkują białka.

Jak wykazali naukowcy z University of Exeter w Wielkiej Brytanii, przyczyną występowania cukrzycy w wieku dziecięcym mogą być błędy w tej części genomu, która historycznie była pomijana w badaniach. Chodzi o zmiany DNA w dwóch genach, które zamiast białek kodują funkcjonalne cząsteczki RNA. RNA odgrywa w organizmie różne role, na przykład reguluje działanie genów i wpływa na sposób „odczytu” i interpretacji informacji genetycznej.

Zespół badawczy wykorzystał sekwencjonowanie genomu, metodę odczytującą wszystkie „litery” ludzkiego DNA.
Jak się okazało, zmiany w dwóch genach, RNU4ATAC
i RNU6ATAC, były przyczyną autoimmunologicznej cukrzycy noworodkowej u 19 dzieci. Dzieci objęte badaniem zostały zidentyfikowane dzięki działalności University Exeter, który na całym świecie wykonuje bezpłatne testy genetyczne dzieciom, u których podejrzewa się genetycznie uwarunkowane formy cukrzycy.

Wszystkie 19 dzieci miało rzadką autoimmunologiczną postać cukrzycy, w której układ odpornościowy atakuje komórki beta produkujące insulinę, regulującą poziom cukru we krwi. Zjawisko to występuje również w cukrzycy typu 1. Zespół wykorzystał najnowocześniejsze metody laboratoryjne i obliczeniowe do analizy próbek pobranych od dzieci i odkrył, że mutacja w dwóch genach niekodujących powodowała zaburzenia w blisko 800 innych genach, z których wiele jest powiązanych z układem odpornościowym. Zrozumienie przyczyn cukrzycy noworodkowej powinno pozwolić na opracowanie nowych metod leczenia i lepszej opieki.

AB, PAP

2026-04-14 08:15:23

USA/ Vance: Przykro mi, że Orbán przegrał

Wiceprezydent USA J.D. Vance powiedział
w poniedziałek, że jest mu przykro z powodu przegranej w wyborach na Węgrzech Viktora Orbána. Dodał, że poparł go, bo jako jeden
z niewielu europejskich przywódców przeciwstawiał się biurokracji w Brukseli, która – jak ocenił 
– wyrządza USA dużo zła.

– Viktor Orbán to wspaniały facet, który wykonuje świetną robotę. Myślę, że jego 16-letnie dziedzictwo na Węgrzech to transformacja, fundamentalna zmiana w tym kraju
– podkreślił Vance w rozmowie z Fox News.

AB, PAP

2026-04-14 07:53:42

Turkmenistan zacieśnia kontakty z UE

Położony w Azji Centralnej Turkmenistan, prowadzący jak dotąd izolacjonistyczną politykę, coraz aktywniej podejmuje działania na rzecz zacieśnienia relacji z Unią Europejską, m.in. w obszarach transportu, energetyki i handlu – wynika z analizy opublikowanej przez portal Times of Central Asia.

Od początku istnienia (niepodległość uzyskał w 1991 r. wskutek rozpadu ZSRS) Turkmenistan pozostaje jednym z najbardziej zamkniętych państw świata, a jego ustrój najbardziej przypomina kult jednostki. Świat zachodni przeszedł nad tym do porządku dziennego i nie zwracał na to większej uwagi. Ostatnio sytuacja ta powoli się zmienia, ponieważ Turkmenistan posiada czwarte na świecie co do wielkości zasoby gazu ziemnego, a jego terytorium znajduje się na kluczowym dla światowych dostaw szlaku.

W marcu i kwietniu doszło do serii spotkań przedstawicieli UE i władz w Aszchabadzie. Omawiano współpracę inwestycyjną, rozwój infrastruktury transportowej oraz projekty energetyczne i cyfrowe. Podczas forum biznesowego w stolicy Turkmenistanu władze zadeklarowały gotowość do rozszerzenia współpracy z UE. Zaledwie w ciągu roku wartość wymiany handlowej między państwami UE a Turkmenistanem wzrosła niemal dwukrotnie – z 1,1 mld USD w 2024 r. do 2,1 mld w 2025.

Unia Europejska postrzega Turkmenistan jako ważny element tzw. Środkowego Korytarza transportowego łączącego Europę i Azję. Kluczowe znaczenie ma tu port w Turkmenbaszy nad Morzem Kaspijskim oraz rozwój infrastruktury kolejowej i drogowej. Europejskie instytucje finansowe sygnalizują zainteresowanie inwestycjami w tym sektorze – podkreśla portal Times of Central Asia.

 

 

AB, PAP

2026-04-14 07:42:20

Estonia: Ujęto rekordową liczbę rosyjskich agentów

Służba kontrwywiadu wykryła i udaremniła w ubiegłym roku działania 16 agentów i współpracowników rosyjskich służb specjalnych, GRU oraz FSB, co jest rekordową liczbą na przestrzeni lat – poinformowała agencja bezpieczeństwa wewnętrznego Kapo.

– Większość z ujętych osób to zwykli ludzie, a ich działalność została udaremniona na wczesnym etapie – przekazał szef służby kontrwywiadu Margo Palloson.

W opublikowanym w poniedziałek corocznym raporcie podkreślono, że Rosja pozostaje największym długoterminowym zagrożeniem dla bezpieczeństwa kraju. Estonia w tym roku obchodzi 35-lecie odzyskania niepodległości. W 1991 r. reaktywowano również działalność Kapo.

Obecnie – stwierdził szef Kapo – na granicy estońsko-
-rosyjskiej obserwujemy próby werbowania „jednorazówek”, współpracowników pozyskanych do jednego zadania, np. do dewastacji pomnika czy innych miejsc o znaczeniu symbolicznym, oraz kampanie internetowe mające na celu pozyskanie tzw. współpracowników. W 2025 r. do przeprowadzania sabotaży rosyjskie służby werbowały też nieletnich.

 

 

AB, PAP

2026-04-13 22:05:54

KNF nałożyła 20 mln zł kary na XTB

Komisja Nadzoru Finansowego nałożyła 20 mln zł kary na spółkę XTB – poinformowała w poniedziałek KNF. Według Komisji XTB m.in. nie określiła grupy docelowej oraz przekazywała nierzetelne informacje klientom lub potencjalnym swoim klientom.

Powodem kary, jak poinformowała KNF, było m.in. nienależyte ustalenie przez XTB, czy klient ma wiedzę
i doświadczenie konieczne do tego, aby zdawać sobie sprawę z ryzyka związanego ze świadczonymi mu usługami maklerskimi lub instrumentami finansowymi.

KNF wskazała też na brak określenia przez XTB
grupy docelowej oraz na przekazywanie klientom
lub potencjalnym klientom informacji „nierzetelnych
i wprowadzających w błąd w zakresie instrumentów finansowych”.

XTB to międzynarodowy broker inwestycyjny, umożliwia inwestowanie w akcje i ETF-y oraz handel kontraktami
CFD na waluty, surowce, indeksy i kryptowaluty
za pośrednictwem platformy.

AB, PAP

2026-04-13 21:55:50

Litwa: Mer Wilna sprzeciwia się budowie meczetu

Jestem przeciwko budowie meczetu w Wilnie – oświadczył w poniedziałek mer litewskiej stolicy Valdas Benkunskas. Gospodarz miasta wyraził opinię, że budowa nowych obiektów nie jest priorytetem w polityki migracyjnej. Opowiedział się zarazem za jej zaostrzeniem.

„Jestem przeciwny budowie meczetu w Wilnie. Takie jest moje stanowisko jako włodarza miasta” – czytamy w oświadczeniu Benkunskasa.

Mer zapewnił, że „wolność wyznania na Litwie i w stolicy kraju jest i pozostanie zagwarantowana”. Przypomniał, że w pobliżu miasta, w rejonie wileńskim, są dwa czynne meczety – w miasteczku Niemież oraz we wsi Czterdziestu Tatarów.

Benkunskas, powołując się na dane Departamentu Migracji, zauważa, że „tysiące cudzoziemców, wyznawców islamu przebywają na Litwie na podstawie zezwoleń czasowych, podczas gdy jedynie setki ubiegają się o pobyt stały”. W ocenie mera „rodzi to pytania o zasadność budowy nowego miejsca kultu dla osób przebywających w Wilnie tymczasowo”.

Mer zwraca też uwagę na konieczność zaostrzenia polityki migracyjnej. Na początku kwietnia Benkunskas zaproponował wprowadzenie prawa, by osoby, które po trzech latach pobytu na podstawie tymczasowego zezwolenia wykazują zerową znajomość litewskiego, nie mogły go przedłużyć. 

Liczba obcokrajowców w Wilnie potroiła się w ciągu pięciu lat i wynosi obecnie 76 tysięcy.

 

AB, PAP

2026-04-13 21:34:19

Rząd zajmie się projektem ustawy o e-zdrowiu

Rozbudowanie systemu e-zdrowia o System
e-Konsylium i System Domowej Opieki Medycznej, a także umożliwienie wykorzystania sztucznej inteligencji w procesie leczniczo-diagnostycznym – to niektóre rozwiązania zawarte w projekcie resortu zdrowia, którym we wtorek zajmie się rząd.

Projekt nowelizacji ustaw w związku z rozwojem usług
e-zdrowia ma na celu wdrożenie jednego z kamieni milowych w Krajowym Planie Odbudowy. Projekt służy m.in. wsparciu pracowników ochrony zdrowia w udzielaniu świadczeń zdrowotnych. Dodatkowo zmiany mają zapewnić pacjentom lepszy dostęp do informacji na temat swojego stanu zdrowia oraz usprawnić opiekę.

Projekt przewiduje m.in. rozwój platformy usług inteligentnych, która umożliwi wykorzystanie algorytmów i rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji w diagnostyce, zwłaszcza obrazowej. Będzie to np. możliwe w obszarze wykrywania patologii w tomografii komputerowej klatki piersiowej czy zmian nowotworowych piersi (mammografia).

Dzięki platformie możliwe będzie szybsze i bardziej precyzyjnie analizowanie obrazów diagnostycznych, a co za tym idzie podejmowanie szybszych interwencji medycznych. Lekarze i elektroradiolodzy będą mogli bowiem w stosunkowo krótkim czasie otrzymać interpretację wyniku wykonaną przez algorytm AI.

Projekt MZ zakłada też rozbudowanie systemu e-zdrowia o System e-Konsylium i System Domowej Opieki Medycznej. Za pomocą Systemu Domowej Opieki Medycznej będzie możliwe zdalne monitorowanie stanu zdrowia pacjenta. Ma to przyśpieszyć zidentyfikowanie problemów zdrowotnych we wczesnym stadium dla pacjentów w grupach ryzyka czy przewlekle chorych, co pozwoli ograniczyć ryzyko powikłań, utraty zdrowia lub życia.

Z kolei system e-Konsylium zakłada prowadzenie zdalnych konsultacji między lekarzami przy wykorzystaniu danych medycznych pacjenta.

 

AB, PAP

2026-04-13 21:10:36

Brazylia: Były szef wywiadu aresztowany w USA

Były szef brazylijskiego wywiadu Alexandre Ramagem został aresztowany w Stanach Zjednoczonych przez funkcjonariuszy Urzędu
ds. Imigracji i Egzekwowania Ceł (ICE); przewieziono go do ośrodka detencyjnego 
– poinformowały w poniedziałek brazylijskie media.

Aresztowanie Ramagema, do którego doszło w Orlando
na Florydzie, potwierdziły brazylijskim mediom tamtejsza policja federalna i resort sprawiedliwości.

Nie jest jednak jasne, co było przyczyną aresztowania. Dyrektor generalny policji federalnej Andrei Rodrigues powiedział stacji GloboNews, że było to wynikiem międzynarodowej współpracy między Brazylią a Stanami Zjednoczonymi w walce z przestępczością zorganizowaną. – Ramagem jest uważany za osobę poszukiwaną przez brazylijski wymiar sprawiedliwości i według władz amerykańskich przebywa w kraju nielegalnie – wyjaśnił.

Paulo Figueiredo, mieszkający w USA brazylijski dziennikarz i zwolennik byłego prezydenta Jaira Bolsonaro, napisał na platformie X, że zatrzymanie Ramagema nie ma związku z wnioskiem władz Brazylii o jego ekstradycję. Były szef wywiadu miał zostać zatrzymany za stosunkowo drobne wykroczenie drogowe, a później przekazany funkcjonariuszom ICE.

AB, PAP

2026-04-13 20:47:01

PZPN: Pogrzeb trenera Jacka Magiery w czwartek

Polski Związek Piłki Nożnej poinformował,
że pogrzeb trenera Jacka Magiery odbędzie się
w czwartek na cmentarzu Wojskowym w Warszawie. Msza św. żałobna zostanie odprawiona w katedrze polowej Wojska Polskiego przy ul. Długiej.

Jacek Magiera w piątek zasłabł podczas porannego treningu biegowego. Mimo szybkiej akcji ratunkowej, reanimacji oraz transportu do Wojskowego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu nie udało się go uratować.
Zmarł wskutek zatrzymania krążenia. Miał 49 lat.

„Uroczystości pogrzebowe śp. Jacka Magiery odbędą się
w czwartek w Warszawie. Msza św. żałobna zostanie odprawiona o godzinie 12.00 w Katedrze Polowej Wojska Polskiego przy ul. Długiej. Następnie kondukt żałobny
uda się na Cmentarz Wojskowy na Powązkach, gdzie
o godz. 14.30 odbędzie się ceremonia pogrzebowa. Rodzina Zmarłego prosi o modlitwę. Z uwagi na charakter miejsca oraz uroczystości pogrzebowej, liczba dostępnych miejsc w katedrze jest ograniczona” – przekazał PZPN
w komunikacie na platformie X.

Od piątku wszystkie mecze piłkarskie na szczeblu centralnym w Polsce były poprzedzane minutą ciszy.
W szczególny sposób Magierę upamiętnili kibice Legii, którzy przed sobotnim spotkaniem z Górnikiem Zabrze zaprezentowali wielką flagę z wizerunkiem zmarłego trenera oraz odpalili race, które były ułożone w kształt liter J i M, czyli inicjałów Magiery.

AB, PAP

2026-04-13 20:34:07

Niemcy: Seria strajków w Lufthansie

Związek zawodowy Ufo wezwał w poniedziałek personel pokładowy Lufthansy do strajku w środę i czwartek. Jeśli do niego dojdzie, to nastąpi on bezpośrednio po rozpoczętym w poniedziałek i planowanym do wtorku strajku pilotów tego niemieckiego przewoźnika.

Będzie to drugi strajk personelu pokładowego Lufthansy w tym miesiącu. Poprzedni odbył się w piątek, a po jego zakończeniu strony nie znalazły porozumienia. Przyczyną strajku jest niezadowolenie pracowników z rozmów dotyczących umowy zbiorowej, której stawką jest ok. 800 miejsc pracy.

Związek Ufo wzywa do akcji protestacyjnej przy wszystkich wylotach z Frankfurtu nad Menem i Monachium, czyli dwóch kluczowych hubów Lufthansy. W praktyce oznaczać to będzie szerokie zakłócenia także na innych portach lotniczych, również przy połączeniach do i z Polski.

W reakcji na plany związku zawodowego Ufo członek zarządu Lufthansy Michael Niggemann stwierdził, że organizacja ta jest „całkowicie obojętna na los naszych pasażerów i przyszłość Lufthansy”.

W poniedziałek rozpoczął się strajk pilotów Lufthansy. Akcja protestacyjna ma potrwać do wtorku. Łącznie poszkodowane w tym strajku będą dziesiątki tysięcy pasażerów.

Wcześniej piloci protestowali w marcu przez dwa dni oraz 12 lutego. Wtedy w jednym dniu odwołano ponad 800 lotów, co dotknęło około 100 tys. pasażerów. 

AB, PAP

2026-04-13 20:11:03

Siły zbrojne Ukrainy zaatakowały zakłady chemiczne w północnej Rosji

Ukraińskie siły zbrojne zaatakowały zakłady chemiczne w Czerepowcu w obwodzie wołogodzkim w północnej Rosji. Fabryka produkuje m.in. składniki materiałów wybuchowych i komponenty amunicji – poinformował w poniedziałek na Telegramie dowódca Sił Systemów Bezzałogowych (SBS) mjr Robert „Madiar” Browdi.

W nocy z niedzieli na poniedziałek ukraińskie drony trafiły co najmniej w dwóch miejscach zakłady Apatit, które produkują również nawozy sztuczne oraz produkty chemiczne dla przemysłu i podwójnego zastosowania.

Strona rosyjska nie potwierdziła informacji o skutecznym ataku, ale na nagraniach wideo, jakie pojawiały się w sieci, widać dwa pożary na terenie fabryki – podał ukraiński portal Kyiv Independent.

Te same zakłady Apatit zostały już trafione przez ukraińskie drony 27 marca.

Czerepowiec leży około 500 km na północny wschód od Moskwy. 

AB, PAP

2026-04-13 19:50:04

W Koszalinie odsłonięto tablicę upamiętniającą ofiary zbrodni katyńskiej

W Koszalinie odsłonięto tablicę upamiętniającą kapelanów Wojska Polskiego różnych wyznań, ofiary zbrodni katyńskiej. Uroczystości i poprzedzającej ją Mszy św. przewodniczył biskup polowy Wojska Polskiego Wiesław Lechowicz.

Tablica wykonana z jasnego marmuru została umieszczona na ścianie wewnątrz głównego wejścia do kościoła Parafii Wojskowo-Cywilnej pw. św. Marcina w Koszalinie
przy ul. Zwycięstwa.

Odlany z brązu i umieszczony w górnej części tablicy orzeł nawiązuje do symbolu wojskowego (wzór 19) noszonego przez polskich żołnierzy, w tym oficerów w Katyniu. Znajduje się na niej 35 nazwisk zamordowanych
przez Sowietów kapelanów różnych wyznań. Wśród nich najwięcej wyznania rzymskokatolickiego, nad którymi widnieje odlany w brązie krzyż. Poniżej umieszczono symbole wyznań: greckokatolickiego, prawosławnego, ewangelicko-augsburskiego, ewangelicko-reformowanego
i mojżeszowego wraz z pojedynczymi ustalonymi nazwiskami kapelanów.

W poniedziałek, w Dniu Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej, tablicę pobłogosławił biskup polowy WP Wiesław Lechowicz i księża ewangeliccy. Jej odsłonięcia, obok ks. bp. Lechowicza, dokonali także szef szczecińskiego oddziału IPN Krzysztof Męciński, proboszcz parafii pw. św Marcina Dariusz Kamiński i reprezentujący Stowarzyszenie Pamięć Kapelanów Katyńskich Artur Łazowy. Uroczystość poprzedziła Msza św.

Biskup polowy WP podkreślił w kazaniu, że poniedziałkowa uroczystość jest potwierdzeniem, że „chcemy pamiętać”
o ofiarach sowieckiego rozkazu z marca 1940 r.
„ucięcia głowy polskiej elicie”, który dotyczył jeńców przetrzymywanych głównie w Kozielsku, Ostaszkowie
i Starobielsku. Ksiądz bp Wiesław Lechowicz podziękował wszystkim, którzy dbają o ich pamięć, by nie pozostali anonimowi. Podkreślił, że pamięć, która odnosi się do przeszłości, „służy naszej teraźniejszości i przyszłości”.
To, jak dodał, prawda wyzwala, kłamstwo – przeciwnie.

AB, PAP