• Wtorek, 24 marca 2026

    imieniny: Marka, Katarzyny, Gabriela

Dopłaty ze zmianami

Wtorek, 23 września 2014 (19:52)

W przyszłym roku znacznie zmienią się zasady wypłacania dopłat bezpośrednich. Eksperci radzą, aby rolnicy już teraz podczas jesiennych siewów roślin ozimych brali pod uwagę konieczność różnicowania upraw, bo inaczej mogą stracić płatności z tytułu tzw. zazielenienia.

Obowiązek dywersyfikacji upraw dotyczy wszystkich gospodarstw, które mają więcej niż 10 ha powierzchni gruntów ornych. Ponieważ nasze rolnictwo jest mocno rozdrobnione, to z konieczności stosowania się do tego wymogu będzie wyłączone ponad 80 proc. gospodarstw. Natomiast rolnicy posiadający gospodarstwa o powierzchni od 10 ha do 30 ha będą musieli na swojej ziemi wykazać się prowadzeniem co najmniej dwóch upraw (np. pszenica i buraki cukrowe), ale przy zastrzeżeniu, że uprawa główna nie może zajmować więcej niż 75 proc. gruntów.

Natomiast w gospodarstwach mających powierzchnię przekraczającą 30 ha, trzeba będzie prowadzić przynajmniej trzy uprawy. Tutaj też jest dodatkowe obostrzenie, które mówi o tym, iż uprawa główna nie może zajmować więcej niż 75 proc. gruntów, a dwie uprawy łącznie nie mogą obejmować więcej niż 95 proc. powierzchni działek ornych. – Rolnicy już teraz, podczas siewów ozimin powinni brać pod uwagę zróżnicowanie upraw. Nawet nieduży błąd może kosztować utratę dotacji – podkreśla Michał Kolarski, doradca rolny. I dodaje, że w wielu gminach organizowane były spotkania rolników z ekspertami, którzy przekazywali im informacje na ten temat.

Oprócz różnicowania upraw elementem zazielenienia jest także utrzymywanie trwałych użytków zielonych, trzeba też zachować obszary proekologiczne (np. drzewa i krzewy będące siedliskiem ptaków czy nieduże zbiorniki wodne). Do utrzymania obszarów proekologicznych zobowiązani są rolnicy posiadający gospodarstwa, w których powierzchnia gruntów ornych wynosi więcej niż 15 ha. Poza tym zgodnie z nowymi wymogami nie będzie można likwidować trwałych użytków zielonych na obszarach Natura 2000.

Zazielenienie ma się rolnikowi opłacać, bo jeśli się do niego zastosuje, wtedy otrzyma dodatkową płatność – 74 euro do każdego hektara. Co istotne, z wymogów tych będą wyłączeni też ci rolnicy, którzy wdrażają w ramach działania rolno-środowiskowo-klimatycznego dwa pakiety: „rolnictwo zrównoważone” lub „ochrona gleb i wód”.

Ponadto część nowych regulacji dotyczących dopłat będzie wprowadzona tylko w Polsce. Dodatkowe pieniądze są przeznaczone dla małych i średnich gospodarstw, które mają szansę stać się gospodarstwami towarowymi. Ponadto większe niż inni dopłaty będą też dostawać młodzi rolnicy. Z kolei ograniczona będzie wysokość dopłat dla największych gospodarstw – maksymalnie jedna osoba będzie mogła dostać równowartość 150 tys. zł. Minister rolnictwa Marek Sawicki tłumaczy, że te największe gospodarstwa są w stanie poradzić sobie na rynku bez dodatkowego wsparcia.

Poza tym uruchomiony będzie nowy, uproszczony system płatności dla małych gospodarstw, do którego będą włączeni rolnicy, którzy otrzymują dopłaty w wysokości nie większej niż równowartość 1250 euro (będą zwolnieni z wymogów wzajemnej zgodności – Cross Compliance, nie będą też wypełniać norm zazielenienia). Rolnik może się nie zgodzić na objęcie go tymi regulacjami, ale musi mieć świadomość, że taka decyzja będzie nieodwołalna, bo do uproszczonego systemu można przystąpić tylko w 2015 roku.

Ponadto rolnicy, którzy kwalifikują się do objęcia systemem płatności dla małych gospodarstw i zdecydują się na przekazanie swojego gospodarstwa innemu rolnikowi, będą mogli ubiegać się o specjalną roczną premię w wysokości 120 proc. płatności.

Do istotnych zmian należy też wprowadzenie dodatkowej płatności, tzw. redystrybucyjnej. Obejmuje ona dotacje do każdego uprawianego hektara ziemi mieszczącego się w przedziale od 3,01 do 30 ha – szacowana stawka tej dopłaty wyniesie równowartość 41 euro na 1 ha. Utrzymane będą także dopłaty do tytoniu, jak również płatności związanych z produkcją, które dostaną rolnicy hodujący młode bydło, krowy, owce, kozy oraz uprawiający buraki cukrowe, chmiel, pomidory, maliny, truskawki, rośliny wysokobiałkowe, ziemniaki skrobiowe, len, konopie.

Krzysztof Losz