Wystawa w 100-lecie Czynu Legionowego
Niedziela, 3 sierpnia 2014 (09:04)3 sierpnia 2014 r. – w 100. rocznicę sformowania Pierwszej Kompanii Kadrowej – w Muzeum Armii Krajowej w Krakowie otwarta zostanie wystawa „Żołnierze Legionów i Polskiej Organizacji Wojskowej w służbie Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej”.
W związku z przypadającym w obecnym roku stuleciem Czynu Niepodległościowego Muzeum Armii Krajowej przypomni wybrane postaci tych, którzy swą służbę zaczynali w Legionach i POW, a potem kontynuowali ją w szeregach podziemnej armii w czasie II wojny światowej.
Jak mówi Piotr Koziarz z Muzeum AK w Krakowie, poświęcona im zostanie dwumodułowa wystawa „Żołnierze Legionów i Polskiej Organizacji Wojskowej w służbie Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej”. Pierwszy moduł, poświęcony postaci patrona muzeum Emila Fieldorfa, będzie przypominał legionowe losy przyszłego dowódcy Kedywu.
Na wystawie „Emil Fieldorf – legionista” w gmachu muzeum przy ul. Wita Stwosza 12 zostaną zaprezentowane zdjęcia i pamiątki dotyczące strzeleckiego i legionowego okresu życia gen. „Nila”. Część zdjęć i pamiątek prezentowanych na wystawie – pochodzących m.in. ze zbiorów rodzin legionistów – nie była nigdy wcześniej pokazywana publicznie.
Drugi moduł, prezentowany w przestrzeni publicznej Krakowa, będzie poświęcony kilkunastu legionistom i peowiakom, którzy w czasie II wojny światowej tworzyli struktury podziemia. Ich biogramy opracowali historycy – znawcy tematu z ośrodków naukowych w całej Polsce.
Ta część wystawy prezentowana będzie w pięciu ważnych węzłach komunikacyjnych miasta, przez dziesięć dni w każdym miejscu:
- od 3 do 12 sierpnia na Plantach przy ul. Basztowej,
- od 12 do 22 sierpnia przy pętli w Łagiewnikach,
- od 22 sierpnia do 1 września przy placu Centralnym,
- od 1 do 11 września przy Biprostalu,
- od 11 do 22 września na pętli tramwajowej Krowodrza Górka.
„Patrzę na was jako na kadry, z których ma się rozwinąć przyszła armia polska” – powiedział 3 sierpnia 1914 r. do członków Związków Strzeleckich i Polskich Drużyn Strzeleckich zebranych w krakowskich Oleandrach Józef Piłsudski. 6 sierpnia wyruszyła stąd do zaboru rosyjskiego Pierwsza Kompania Kadrowa, a szybko za nią podążyły kolejne oddziały, które następnie przekształcono w Legiony Polskie. Równocześnie działała tajna Polska Organizacja Wojskowa.
W czasie II wojny światowej ludzie, którzy ćwierć wieku wcześniej wzięli udział w Czynie Legionowym, ponownie stanęli do walki o niepodległość. Tworzyli struktury wojskowe i cywilne Polskiego Państwa Podziemnego, budując Służbę Zwycięstwu Polski, Związek Walki Zbrojnej i Armię Krajową oraz Delegaturę Rządu RP na Kraj. Aż czterech z pięciu Komendantów Głównych SZP-ZWZ-AK miało za sobą służbę w formacjach legionowych i POW.
Wystawa zostanie otwarta 3 sierpnia 2014 r. o godz. 10.30 w gmachu Muzeum Armii Krajowej (Kraków, ul. Wita Stwosza 12) i będzie czynna do 22 września.
Małgorzata Pabis