Muzeum Polskiego Przemysłu Siarkowego
Wtorek, 13 sierpnia 2013 (15:08)W Tarnobrzegu w piątek zostanie udostępnione zwiedzającym Muzeum Polskiego Przemysłu Siarkowego. To pierwsza placówka w Europie, a może i na świecie poświęcona dziejom i tradycjom polskiego górnictwa siarkowego.
Muzeum Polskiego Przemysłu Siarkowego będzie oddziałem Muzeum Historycznego Miasta Tarnobrzega. Mieści się w zabytkowym spichlerzu dworskim z 1843 r.
Muzeum tworzyć będą dwie wystawy stałe ukazujące historię górnictwa siarki w Tarnobrzegu oraz plenerowa kompozycja przestrzenna. Na wystawach można będzie zobaczyć m.in. bryły surowca, makiety i dioramy trzech kopalń, dokumentacje techniczne, archiwalne fotografie oraz modele koparek i innych maszyn, jakie pracowały w odkrywkowych i otworowych kopalniach siarki. Ponadto zwiedzający zobaczą sprzęt ratowniczy, który służył górnikom, a także oryginalne tablice ostrzegające o zagrożeniach. Drugą część będzie stanowiła ekspozycja nawiązująca do tradycji barbórkowych. W muzeum wyeksponowana zostanie także postać odkrywcy siarki prof. Stanisława Pawłowskiego.
Szczególnym miejscem muzeum siarki będzie plenerowa kompozycja przestrzenna, czyli miniskansen górniczy, gdzie zwiedzający będą mogli zobaczyć z bliska fragmenty ogromnych maszyn wydobywczych i urządzeń, jakie pracowały niegdyś w kopalni lub zakładach towarzyszących.
Wiele cennych przedmiotów związanych z wydobyciem i przetwórstwem siarki zgromadzonych na wystawie przekazała Kopalnia Siarki „Machów” oraz sami górnicy. Część eksponatów pochodzi od tarnobrzeskiego Oddziału Agencji Rozwoju Przemysłu. Są to muzealia, jakie w podziemiach Zamku w Baranowie Sandomierskim, tworzyły kiedyś Muzeum Zagłębia Siarkowego.
Otwarcie Polskiego Przemysłu Siarkowego dla zwiedzających zbiega się z przypadającą w br. 60. rocznicą odkrycia pokładów siarki w Tarnobrzegu. Kopalnia odkrywkowa w Machowie – największe wyrobisko na świecie - powstała w 1964 r. Przez ponad 30 lat była symbolem przemysłu siarkowego, stanowiąc zarazem charakterystyczny element tamtejszego krajobrazu. Łącznie wydobyto tu blisko 60 mln ton rudy, z której odzyskano ponad 12 mln ton czystej siarki. Spadek cen tego surowca na rynkach światowych, spowodowany zastosowaniem nowych metod uzyskiwania siarki w wyniku rafinacji ropy naftowej, sprawił, że tradycyjne metody wydobywcze w Machowie okazały się nieopłacalne.
Dlatego w latach 90. prace wydobywcze przerwano. Wywieziono olbrzymie, ważące po kilka tysięcy ton zwałowarki, a zdegradowany podczas eksploatacji i zanieczyszczony ekologicznie obszar po „Siarkopolu”, przypominający dawniej krajobraz księżycowy, obejmujący powierzchnię 1,6 tys. ha, zrekultywowano i przekształcono w zbiornik rekreacyjny – Jezioro Tarnobrzeskie o powierzchni lustra wody 455 ha.
Mariusz Kamieniecki