Mała retencja w lasach
Niedziela, 7 lipca 2013 (08:37)Nie od dziś wiadomo, że las to naturalny zbiornik retencyjny, który magazynuje wodę opadową, oddając ją do środowiska w okresie suszy. Podniesieniu tej naturalnej zdolności służy projekt małej retencji realizowany przez Regionalną Dyrekcję Lasów Państwowych w Krośnie.
Lasy w sposób naturalny spełniają funkcję retencyjną poprzez absorbowanie wody opadowej w organizmach roślin i zwierząt. Drzewa potrafią też duże ilości wody wytranspirować do atmosfery. Jak wynika z badań, w ciągu doby przez organizm dojrzałej brzozy może przejść nawet 400 litrów wody.
Celem projektu jest retencja wód powierzchniowo-gruntowych na obszarach administrowanych przez Lasy Państwowe, w obrębie zlewni cieków, przy jednoczesnym zachowaniu i wspieraniu rozwoju krajobrazu naturalnego.
Projekt małej retencji realizowany w podkarpackich nadleśnictwach przebiega dwutorowo i dotyczy tzw. retencji górskiej w Bieszczadach, Beskidzie Niskim i na pogórzu, oraz tzw. retencji nizinnej, która realizowana jest na niżej położonych obszarach leśnych.
Obecnie trwa budowa zbiorników wodnych, urządzeń chroniących przed nadmiernym spływem powierzchniowym i poprawiających stan infrastruktury hydrotechnicznej na terenach leśnych, a także renaturyzacja potoków i obszarów podmokłych.
Pozwoli to na jeszcze większą absorbcję wody przez leśne zbiorniki, które pochłoną dodatkowo ok. miliona metrów sześciennych wody. Te główne inwestycje związane z projektem realizowane są w ramach III Priorytetu Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, ale nie wszystkie.
– Inne cele to ograniczenie spływu powierzchniowego, spowolnienie spływu wód wezbraniowych, co wiąże się z wykonaniem wielu obiektów technicznych, jak płotki faszynowe, skarpy stabilizujące zbocza, przebudowa przepustów, kaszyc i wodospustów; łącznie 535 obiektów, które do 2014 r. powstaną na terenie naszych lasów – wymienia Marek Marecki, zastępca dyrektora ds. gospodarki leśnej Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Krośnie.
Woda może być spowalniana również dzięki budowie specjalnych urządzeń na drogach. Zadaniem tych urządzeń jest kierowanie wody z powrotem do lasu, który ma ogromne właściwości retencyjne. Przykładem takich działań może być też utrwalanie osuwisk na terenach leśnych.
– Jedno z osuwisk na drodze nr 19 w Nadleśnictwie Stuposiany w okresach swej aktywności odcinało dojazd do dwóch leśnictw, uniemożliwiając wykonanie zadań hodowlanych i wywóz drewna. Jego zabezpieczenie, wykonane w formie konstrukcji drewniano-kamiennej, nawiązuje do konstrukcji klauz wodnych, dawniej powszechnych budowli piętrzących wodę na karpackich rzekach i potokach – podkreśla w rozmowie z portalem NaszDziennik.pl Edward Marszałek, rzecznik RDLP w Krośnie.
Mariusz Kamieniecki