Łączenie cukru z antybiotykami nasila rozwój bakterii

Zespół z NYU Langone Health i innych ośrodków przeprowadził badanie, w którym monitorowano każdy produkt spożywczy w 9419 posiłkach zjedzonych przez 173 hospitalizowanych pacjentów onkologicznych. Następnie przeprowadzono analizę zmian w ich mikrobiomie jelitowym.

Naukowcy stwierdzili wyraźny spadek tzw. różnorodności alfa o 21 proc. na każde 100 g cukru spożytego w ciągu
48 godzin przed leczeniem. Różnorodność alfa jest miarą zróżnicowania korzystnych gatunków bakterii obecnych
w jelitach.

Jednocześnie łączenie cukru z antybiotykami nasilało rozwój bakterii Enterococcus faecium związanej
z trudnymi do leczenia infekcjami.

Wyniki te potwierdzono w eksperymentach na myszach.

Do trzeciego dnia badania ekspozycja na antybiotyk oraz sacharozę w diecie doprowadziła do ponad 16-krotnego wzrostu liczebności bakterii z rodzaju Enterococcus
w jelitach. Do szóstego dnia badania doprowadziła
do ponad 30-krotnie większej ich liczebności.

„Dowiadujemy się coraz więcej o tym, w jaki sposób szkody wyrządzane mikrobiomowi przez antybiotyki wiążą się z długoterminowymi problemami zdrowotnymi. Ważne jest więc zidentyfikowanie czynników, które mogą ograniczyć te niezamierzone zagrożenia” – zaznacza
dr Jonas Schluter z NYU Langone, jeden z naukowców kierujących badaniem opisanym na łamach „Nature”.
„Nasze badanie, w którym przeanalizowaliśmy ponad 9 tys. zarejestrowanych posiłków, pozwala sądzić, że może w tym pomóc modyfikacja diety w trakcie antybiotykoterapii i po jej zakończeniu, zwłaszcza ograniczenie spożycia słodyczy”.

Naukowcy badali pacjentów z nowotworami krwi, ponieważ często otrzymują oni antybiotyki, a podczas hospitalizacji możliwe jest bardzo dokładne monitorowanie spożywanego przez nich jedzenia.

„Mikrobiom okazuje się coraz ważniejszym czynnikiem w opiece nad pacjentami onkologicznymi” – podkreśla jeden z badaczy, dr Marcel van den Brink, naczelny lekarz
City of Hope. „U pacjentów poddawanych intensywnemu leczeniu, takiemu jak przeszczep szpiku kostnego, zachowanie zdrowej różnorodności mikrobiomu jelitowego może mieć istotne znaczenie dla wyników terapii. Badania takie jak to pomagają nam lepiej zrozumieć, w jaki sposób codzienne czynniki, w tym dieta, mogą wpływać na delikatną równowagę, która oddziałuje na odpowiedź pacjentów na leczenie, przebieg rekonwalescencji oraz występowanie działań niepożądanych”.

Badacze wyjaśniają, że np. pacjenci z nowotworami krwi, którzy przechodzą przeszczep komórek macierzystych, są zwykle hospitalizowani przez kilka tygodni. W tym czasie otrzymują zarówno chemioterapię, jak i antybiotyki
i dochodzi wówczas do dużych zmian w sposobie odżywiania oraz poważnego uszkodzenia mikrobiomu jelitowego. U tych pacjentów szkodliwe bakterie, takie jak Enterococcus faecium, często zaczynają intensywnie się namnażać, ponieważ pozostała część ekosystemu jelitowego zostaje uszkodzona.

„Zwłaszcza u osób z nowotworami krwi uszkodzenie mikrobiomu wiąże się z gorszymi wynikami leczenia,
w tym z wyższą śmiertelnością ogólną i większym ryzykiem zakażeń. Ważnym kolejnym krokiem będzie zaprojektowanie badań klinicznych, które sprawdzą, czy krótkoterminowe zmiany w diecie mogą poprawić wyniki leczenia pacjentów” – zauważył jeden z autorów badania, Jonathan Peled, zastępca dyrektora Center for Hematological Malignancies w Memorial Sloan Kettering Cancer Center.

„Nowe badanie wskazuje, że obecne w diecie cukry nasilają zaburzenia mikrobiomu wywołane przez antybiotyki. Prawdopodobnie dzieje się tak dlatego, że potencjalnie szkodliwe bakterie, które przetrwały antybiotykoterapię, korzystają z cukrów zawartych w pożywieniu i dzięki nim mogą się namnażać. Choć wyniki sugerują, że ograniczenie cukrów prostych może zmniejszyć uszkodzenia mikrobiomu – nadal nie wiadomo, czy cukier bezpośrednio wspomaga rozwój bakterii Enterococcus, osłabia konkurujące z nimi bakterie, czy też działa u pacjentów poprzez inny mechanizm” – dodaje jeden z autorów, William Jogia
z Institute for Systems Genetics.