Pamiątki po Sapiehach

Niedziela, 19 maja 2013 (10:17)

Efekty prac archeologicznych prowadzonych od roku 2006 w Dubnie (woj. podlaskie), gdzie odkryto nieznaną rezydencję rodu Sapiehów, prezentuje otwarta w Muzeum Podlaskim w Białymstoku wystawa „Między Koroną a Litwą”.

Wystawę zorganizowano z okazji obchodzonej właśnie rocznicy 500-lecia województwa podlaskiego.   Eksponaty zostały wydobyte z ziemi podczas prac wykopaliskowych prowadzonych przez Muzeum Podlaskie w Białymstoku we współpracy z Instytutem Archeologii Uniwersytetu Łódzkiego oraz Państwowym Grodzieńskim Muzeum Historyczno-Archeologicznym.

W trakcie dotychczasowych badań, wspartych m.in. kwerendami historycznymi i fotografią lotniczą, archeologom na terenie miejscowości Dubno udało się odkryć pozostałości rozległej rezydencji Sapiehów z XVI i XVII wieku, której właścicielem był m.in. Iwan Sapieha,  pierwszy wojewoda podlaski.

Już w roku 1984, w poszukiwaniu śladów zapomnianej rezydencji Sapiehów, sondowano tereny Dubna. Później badano je metodą wierceń i odkrywek. Jednak dopiero w roku 2006 rozpoczęły się tu odkrywkowe prace archeologiczne. W czasie ich trwania natrafiono na ślady pokaźnych rozmiarów murów stojącej tu niegdyś tzw. kamienicy wielkiej.

Stwierdzono też obecność fragmentów innych budynków powstałych na przestrzeni od XVI do XVIII wieku. Okazało się, że w tamtym czasie w miejscu, gdzie dziś jest uprawne pole, stały m.in. karczma, zabudowania dworskie i kilka domów mieszkalnych. Oprócz nich odkryto także pozostałości konstrukcji fundamentowych kaplicy, budynku lodowni z dużą, dobrze zachowaną piwnicą oraz kilku budynków gospodarczych.

Archeolodzy twierdzą, że prawdopodobnie w Dubnie była kaplica, w której pochowany został Iwan Sapieha, pierwszy wojewoda podlaski. Dziś jego szczątki spoczywają w kościele w nieodległych Boćkach.

Ród Sapiehów zaliczał się do grona najwybitniejszych i najzamożniejszych rodzin arystokratycznych w dziejach Rzeczypospolitej.  

O tej świetności świadczą eksponaty z odkrytej rezydencji w Dubnie, prezentowane na wystawie w Muzeum Podlaskim.

Wśród najciekawszych znalezisk, mniejszych rozmiarów, których odkryto 2 tysiące, są wspaniale zdobione barokowe kafle z umieszczonym na nich herbem Sapiehów „Lisem”. Natomiast najliczniejszym odkryciem są fragmenty ceramiki naczyniowej, których znaleziono w Dubnie aż 20 tysięcy. Są też szczątki bogatej zastawy kuchennej i innego rodzaju szkieł. Narzędzi i przedmiotów metalowych odkopano 700.

Adam Białous