• Piątek, 13 marca 2026

    imieniny: Krystyny, Bożeny, Rodryga

Litwa: Odsłonięto odrestaurowany pomnik nagrobny Michała Półtoraka, ps. Grot

Poniedziałek, 8 lipca 2024 (18:50)

Na Litwie trwają obchody 80. rocznicy operacji
„Ostra Brama”.

W niedzielę minęło 80 lat od rozpoczęcia operacji
„Ostra Brama”, czyli podjętej przez Armię Krajową
próby wyzwolenia Wilna spod niemieckiej okupacji przed wkroczeniem do miasta Armii Czerwonej. W związku
z rocznicą Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wraz z Instytutem Pamięci Narodowej, Ambasadą Rzeczypospolitej Polskiej w Wilnie oraz Związkiem Polaków na Litwie organizuje w dniach 6-8 lipca obchody rocznicowe w Wilnie, Skorbucianach i Boguszach.

W poniedziałek na cmentarzu w Kalwarii Wileńskiej odbyła się ceremonia odsłonięcia odrestaurowanego pomnika nagrobnego żołnierza AK kpr. Michała Półtoraka, ps. Grot.

Michał Półtorak (1916-1985) był żołnierzem 4. Wileńskiej Brygady AK „Narocz”, członkiem Organizacji Wojskowej „Wilki” ZWZ-AK, kawalerem orderu Virtuti Militari, który strzegł pamięci poległych pod Krawczunami-Nowosiołkami towarzyszy broni.

Podczas ceremonii poinformowano, że grób Półtoraka został wpisany do „Ewidencji grobów weteranów walk
o wolność i niepodległość Polski” prowadzonej przez prezesa Instytutu Pamięci Narodowej pod numerem 7368
i odrestaurowany staraniem Biura Upamiętniania, Walk
i Męczeństwa IPN. 

W uroczystości uczestniczyli przedstawiciele rodziny Michała Półtoraka, m.in. Maria Półtorak z synem Bartoszem i synową Anetą, jego kuzyni i przyjaciele, konsul RP
w Republice Litewskiej Irmina Szmalec, wiceprezes NIK Jacek Kozłowski, dyrektor oddziału IPN w Białymstoku
dr Marek Jedynak, szef Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych Lech Parell, wiceprzewodniczący Związku Polaków na Litwie Edward Trusewicz, weterani walk o niepodległość RP – żołnierze Armii Krajowej, działacze opozycji antykomunistycznej, przedstawiciele organizacji kultywujących polskie związki z ziemią wileńską, sybiracy, dzieci tułacze, harcerze, duchowieństwo oraz  Polacy mieszkający na Wileńszczyźnie.

Doktor Marek Jedynak, dyrektor oddziału IPN
w Białymstoku, który na uroczystości reprezetował prezesa IPN dr. Karola Nawrockiego, przypomniał, że „Półtorak, przeżył bitwę pod Krawczunami i przez cały sowiecki okres okupacji Wileńszczyzny, dbał o pamięć o swoich poległych towarzyszach broni”.

„Dzisiaj państwo polskie spłaca swój dług, podejmując
w opiekę grób kpr. Michała Półtoraka, przejmując pałeczkę w sztafecie pokoleń. Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN ma swoje motto: powracamy po swoich. W tym momencie, będąc na Kalwarii Wileńskiej, nie można zapominać
o wszystkich, którzy zginęli pod Krawczunami, zostali pochowani niedaleko, w lesie przy drodze krzyżowej.
Tego grobu tam dzisiaj nie ma. […] Pracownicy IPN w roku 2023 i 2024 podjęli prace poszukiwawcze i ekshumacyjne. Łącznie udało się odnaleźć co najmniej 24 ciała” 
– powiedział dr Jedynak.

Zapowiedział, że „w przyszłym roku prace ekshumacyjne powinny się dokończyć – szczątki żołnierzy spod Krawczun spoczną razem w jednej mogile, pochowane z wojskowymi honorami, z powrotem w lesie w Kalwarii Wileńskiej,
tam, gdzie jest ich miejsce”.

AB, PAP