Usunięcie sowieckiego obiektu propagandowego
Wtorek, 10 października 2023 (14:51)W czwartek 12 października br. o godz. 10.00 w Łubnicach (powiat staszowski, województwo świętokrzyskie) zostanie usunięty sowiecki obiekt propagandowy.
Demontaż będzie połączony z briefingiem prasowym prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr. Karola Nawrockiego. Transmisja na kanale IPNtv oraz na profilu FB IPN.
Sowiecki obiekt propagandowy w Łubnicach to klasyczny obelisk na cokole i postumencie schodkowym. Pięcioramienna czerwona gwiazda została z niego usunięta w marcu 2018 r. Obiekt propagandowy przylega do ogrodzenia boiska szkolnego. Znajduje się obok ruin pałacu zburzonego przez Sowietów przy użyciu min
w październiku i listopadzie 1944 r. w czasie walk
o Przyczółek Sandomierski.
W latach 1944-1945 na tym terenie przebiegała linia frontu. Poległo tu wielu żołnierzy Armii Czerwonej.
W 1946 r. ich szczątki przeniesiono na cmentarz
w Stopnicy. Powstały w Łubnicach pomnik miał „upamiętniać” ich walkę. Nie ma potwierdzenia, że w tym miejscu pochowani byli żołnierze polscy – mimo informacji na jednej ze stron internetowych, że była to mogiła żołnierzy polskich i sowieckich.
***
Teren, na którym położone są pomnik i ruiny pałacu, znajduje się pod ochroną konserwatorską.
Zespół pałacowy wraz z ogrodami w Łubnicach został wzniesiony około 1688 r. dla Stanisława Herakliusza Lubomirskiego. Prace remontowe rozpoczęte w 1855 r. przez Adama Potockiego zostały przerwane przez pożar. Pałac przetrwał I wojnę światową i niemiecką okupację. Został zburzony przez Armię Czerwoną przy użyciu min
w październiku i listopadzie 1944 r. na polecenie ówczesnego komendanta gminy Łubnice starszego lejtnanta Włodzimierza Martynowicza. Ruiny pałacu porastają dziś stuletnie drzewa.
IPN i Gmina Łubnice zawarły porozumienie, na mocy którego w miejscu usuniętego obiektu propagandowego powstanie upamiętnienie dedykowane ofiarom zbrodniczych ideologii: niemieckiego nazizmu i sowieckiego komunizmu. Zgodnie z wytycznymi konserwatora bryła pomnika pozostanie w podobnym kształcie i wielkości (wys. 5 m). Pomnik zostanie wykonany w jasnoszarym granicie. Prace przy nowym upamiętnieniu zostaną rozpoczęte po usunięciu obiektu propagandowego.
***
Prezes IPN dr Karol Nawrocki w marcu 2022 r. zaapelował do samorządów o usunięcie z przestrzeni publicznej wszelkich nazw i symboli wciąż upamiętniających osoby, organizacje, wydarzenia bądź daty symbolizujące komunizm. – Najwyższy czas nadrobić zaległości w tej dziedzinie. [...] Niech wybrzmi to jasno i wyraźnie:
w polskiej przestrzeni publicznej nie ma miejsca na jakiekolwiek upamiętnienia totalitarnego reżimu komunistycznego i służących mu ludzi – podkreślił
w oświadczeniu z 4 marca 2022 r. Dzięki apelowi prezesa IPN rozpoczął się kolejny etap dekomunizacji w Polsce.
Na oświadczenie dr. Karola Nawrockiego odpowiada coraz więcej samorządów, które chcą się pozbyć pozostałości totalitarnego systemu. Demontaże pomników to praktyczne realizacja ustawy z 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomniki.