• Niedziela, 15 marca 2026

    imieniny: Klemensa, Ludwiki, Longina

Pamięć wymaga prawdy

Piątek, 22 września 2023 (21:22)

Prawda o zbrodni ponarskiej jest warunkiem, dzięki któremu możliwe jest budowanie relacji polsko-litewskich –powiedział podczas Konferencji Ponarskiej w Wilnie szef UdSKiOR Jan Józef Kasprzyk.

W piątek w lesie ponarskim na Litwie odbyły się uroczystości upamiętniające 80. rocznicę zbrodni w Ponarach popełnionej w okresie okupacji niemieckiej na Kresach Północno-Wschodnich II Rzeczypospolitej. Organizatorem uroczystości byli: Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, Ambasada RP w Republice Litewskiej, Związek Polaków na Litwie i Stowarzyszenie Rodzina Ponarska.

Po uroczystościach w Domu Kultury Polskiej w Wilnie odbyła się Konferencja Ponarska.

„Cieszę się, że po raz kolejny możemy oddać hołd tym, którzy zostali w lesie ponarskim zamordowani, że czynimy to w obecności ich rodzin. To świadectwo tego, że pamiętamy, bo na pamięci chcemy budować naszą tożsamość. Na pamięci, która wymaga prawdy. Prawda o zbrodni ponarskiej to jest też ten warunek, dzięki któremu możliwe jest budowanie relacji polsko-litewskich współcześnie i w przyszłości. Aby te relacje mogły być dobre, Litwini muszą się zmierzyć ze swoją przeszłością, która w przypadku zbrodni ponarskiej była po prostu haniebna, żeby móc dalej współpracować, również w tym wymiarze, historycznym i nie tylko, niezbędne jest stanięcie w prawdzie i wtedy dopiero zamknięcie w tym wymiarze pojednawczym tego, co stało się 80 lat temu” – powiedział szef Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych.

Wskazał, że „obywatele II RP narodowości żydowskiej mordowani byli w Ponarach w imię tej całej, chorej, koncepcji narodowych socjalistów, iż są narody lepsze i gorsze i że te gorsze, skazane są na całkowite wyniszczenie, takie było założenie w stosunku do ludności żydowskiej”.

Jak mówił, Polacy mieli najpierw stać się narodem niewolników, niezbędnym do tego, aby służyć „nadludziom”, czyli Niemcom, a potem „podzielilibyśmy zapewne los taki, jaki Niemcy zgotowali Żydom”. Dodał, że „by Polacy mogli stać się niewolnikami, warunek był jeden, muszą przestać marzyć i myśleć o wolności”. „Bo niewolnik, który się buntuje jest słabym niewolnikiem, a Niemcy doskonale wiedzieli, mając też doświadczenia z okresów zaborów, tak samo dobrze to wiedzieli Rosjanie, że mamy naturę wolnościową, że będziemy buntującym się niewolnikiem” – mówił minister Kasprzyk.

Wskazał, że „w pierwszej kolejności należało przywódców tego potencjalnego buntu pozbawić życia i to był powód, dla którego od września 1939 r. Niemcy i Sowieci oraz współpracujący z Niemcami Litwini i Ukraińcy, czynili wszystko, aby wyniszczyć elitę Narodu Polskiego”. „Naród bez elity staje się trochę bezwolną masą, którą można na odpowiednie tory, w zależności od tego, jak polityka tego wymaga, wprowadzić” – podkreślił.

„Polacy pozbawieni elity mieli stać się niewolnikami. To się nie udało. Nie udało się Niemcom, nie udało się to Rosjanom, nie udało się to współpracującym z Niemcami Litwinom i Ukraińcom. Nie udało, bo w nas jest ten gen wolności, który jest tak silny, że nawet pozbawieni elity, umieliśmy przetrwać, natomiast niestety straty wynikające z tego, że elity zostaliśmy pozbawieni, są tak naprawdę nie do nadrobienia” – zaznaczył szef UdSKiOR.

 

AB, PAP