84. rocznica zbrodniczego paktu Ribbentrop-Mołotow
Czwartek, 17 sierpnia 2023 (19:13)Prezes Instytutu Pamięci Narodowej dr Karol Nawrocki zaprasza na obchody 84. rocznicy zbrodniczego paktu Ribbentrop-Mołotow 23 sierpnia 2023 r. do Przemyśla.
Program obchodów:
godz. 13.00 pomnik Zesłańców Sybiru i Ofiar Katynia (Wybrzeże Marszałka J. Piłsudskiego)
– otwarcie wystawy plenerowej IPN „Zbrodnie niemieckie i sowieckie na Polakach 1939-1945”
– złożenie kwiatów i uczczenie ofiar zbrodni sowieckich
– przemówienie prezesa IPN dr. Karola Nawrockiego
godz. 14.00 Ściana straceń na Zasaniu (ul. Poniatowskiego)
– złożenie kwiatów i uczczenie ofiar zbrodni niemieckich
Wystawa „Zbrodnie niemieckie i sowieckie na Polakach 1939-1945” nigdy nie była prezentowana na Podkarpaciu. Dotyczy tragicznego następstwa paktu Ribbentrop-Mołotow, której rocznica przypada na 23 sierpnia.
Pakt Ribbentrop-Mołotow
23 sierpnia 1939 r. przedstawiciele dwóch totalitarnych mocarstw – minister spraw zagranicznych III Rzeszy Joachim von Ribbentrop oraz ludowy komisarz spraw zagranicznych ZSRS, pełniący jednocześnie funkcję przewodniczącego Rady Komisarzy Ludowych (premiera), Wiaczesław Mołotow – podpisali w Moskwie w obecności Stalina sowiecko-niemiecki pakt o nieagresji wraz z tajnym protokołem dodatkowym, którego konsekwencją był IV rozbiór Polski.
Jego integralną częścią był „najściślej tajny” protokół dodatkowy określający podział „sfer wpływów” obu mocarstw w Europie Środkowo-Wschodniej i Południowo-Wschodniej. Niemcy i ZSRS pomimo zawartych wcześniej z Polską układów o nieagresji, zaplanowały
w nim rozbiór terytorium Rzeczypospolitej. Miał on nastąpić „w drodze przyjacielskiej zgody” mniej więcej „wzdłuż linii rzek Narwi, Wisły i Sanu”. Finlandia, Estonia, Łotwa i rumuńska Besarabia miały przypaść ZSRS. Niemcy przyłączali natomiast do swojego państwa Wolne Miasto Gdańsk oraz Litwę. III Rzeszy zależało na uzyskaniu czasowego porozumienia z ZSRS, celem izolacji Polski na arenie międzynarodowej. Podpisanie paktu przez stronę sowiecką oznaczało natomiast zgodę Moskwy na niemiecką agresję na Polskę, przy jednoczesnym współudziale Armii Czerwonej w rozbiorze jej terytorium. Wydarzenie to faktycznie oznaczało zaplanowanie IV rozbioru Polski.
Symbolem współpracy niemiecko-sowieckiej stała się wspólna defilada obu wojsk 22 września w Brześciu nad Bugiem, zorganizowana przy okazji przekazania miasta Sowietom przez III Rzeszę. Niedługo potem zmieniono część postanowień zawartych w sierpniu, pozostawiając Litwę w sferze wpływów ZSRS, przesuwając natomiast obszar niemieckiej okupacji w Polsce z linii Wisły aż po rzeki Bug i San. Zmowa Hitlera i Stalina z 23 sierpnia 1939 r. otwierała Niemcom i Związkowi Sowieckiemu drogę do wspólnej zbrojnej napaści na Polskę. Pakt Ribbentrop-Mołotow faktycznie oznaczał zawarcie sojuszu dla wojny.