• Sobota, 9 maja 2026

    imieniny: Grzegorza, Kareny, Beginy

Zmiany na wystawie głównej Muzeum II Wojny Światowej zgodne z prawem

Poniedziałek, 17 kwietnia 2023 (18:42)

MKiDN informuje:

„Sąd Apelacyjny w Warszawie w całości oddalił apelację złożoną przez byłych pracowników Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku dotyczącą zmian na wystawie głównej instytucji. Pięć lat temu autorzy ekspozycji – były dyrektor placówki Paweł Machcewicz oraz jego współpracownicy: Piotr Majewski, Janusz Marszalec i Rafał Wnuk – wytoczyli Muzeum powództwo o ochronę praw autorskich i dóbr osobistych, domagając się usunięcia z wystawy m.in. portretu o. Maksymiliana Kolbego i Witolda Pileckiego, a także zdjęć powstańców warszawskich czy rodziny Ulmów.

»Zmiany wprowadzone na wystawie głównej w 2018 r. są zgodne z polskim prawem. Dzięki tej decyzji na wystawie głównej nadal dostępne będą informacje na temat poświęcenia i tragedii Żydów czy też zamordowanej w marcu 1944 roku rodziny Ulmów« – skomentował to orzeczenie dyrektor Muzeum II Wojny Światowej Grzegorz Berendt.

Byli pracownicy Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku domagali się, aby z wystawy głównej instytucji usunąć m.in.:

portret o. Maksymiliana Marii Kolbego wraz ze stanowiskiem multimedialnym poświęconym jego postaci;

portret Witolda Pileckiego wraz ze stanowiskiem multimedialnym dotyczącym jego postaci;

ekspozytor poświęcony Marianowi Rejewskiemu, polskiemu kryptologowi, który w grudniu 1932 r. złamał szyfr »Enigmy«;

zdjęcie rodziny Ulmów wraz ze stanowiskiem multimedialnym »Polacy ratujący Żydów«;

statystyki strat osobowych wybranych państw (w sumie 21) przedstawionych w wartościach względnych i bezwzględnych, i przywrócenia poprzednich statystyk, uznawanych za właściwe przez Pawła Machcewicza i powodów, a traktujących jako »ofiary wojny« np. żołnierzy niemieckich i przedstawionych tylko w odniesieniu do 10 państw i tylko w wartościach bezwzględnych;

zdjęcie powstańców warszawskich składających przysięgę wojskową;

maskę pośmiertną bł. ks. Stefana Wincentego Frelichowskiego (ofiary KL Dachau) wraz z ekspozytorem poświęconym kaźni duchowieństwa w obozach koncentracyjnych;

spis pomordowanych Polaków w KL Dachau sporządzony w 1946 r. przez zespół ks. Edmunda Charta (więźnia Dachau);

polską flagę narodową ocaloną w okupowanym przez Sowietów Lwowie i przywrócenie w jej miejsce makaty przedstawiającej powitanie przez mniejszość białoruską Armii Czerwonej wkraczającej na ziemie polskie po 17 września 1939 r. (tj. eksponatu, który musiał zostać zwrócony właścicielowi z powodu upłynięcia terminu wypożyczenia uzgodnionego przez poprzednią dyrekcję);

ekspozytor poświęcony mjr. Henrykowi Dobrzańskiemu »Hubalowi«;

rewolwer nagant – ilustrujący typ broni, z której w latach 1937-1938 stalinowscy kaci mordowali mniejszości narodowe w Związku Sowieckim i przywrócenie zamiast tego eksponatu gry planszowej pt. »Plan Pięcioletni«;

rysunek Matki Boskiej i fragment pasiaka z numerem obozowym wykonanym po wojnie przez więźnia KL Mauthausen w trakcie terapii mającej pomóc mu w uwolnieniu się od psychicznego uwięzienia w obozowym koszmarze;

tablice: Piętno wojny (dot. psychicznego i fizycznego okaleczenia ludzi przez wojnę), Związek Sowiecki. Komunistyczne państwo masowego terroru oraz Operacja (anty)polska NKWD 1937-1938. Sowieckie ludobójstwo na Polakach;

nowych fragmentów umieszczonych we wprowadzeniach do tematyki partyzantki sowieckiej, polskiej, francuskiej i jugosłowiańskiej.

Powodowie domagali się również przywrócenia pierwotnej formy scenograficznej wystawy w części poświęconej Polskiemu Państwu Podziemnemu, jak również przeniesienia eksponatów dotyczących kpt. Antoniego Kasztelana w pierwotne miejsce ich prezentacji.

W październiku 2020 roku Sąd Okręgowy w Gdańsku oddalił 26 z 28 żądań byłych pracowników muzeum, w tym 16 z 17 żądań w sprawie wprowadzonych zmian i uzupełnień na wystawie głównej. Dzisiejszy prawomocny wyrok Sądu podtrzymał te decyzje” – poinformowało MKiDN.

APW, PAP