IPN: Mjr Szendzielarz i mjr Marszałek w katalogach osób represjonowanych
Wtorek, 28 lutego 2023 (21:14)Wpisy dotyczące legendarnego dowódcy 5. Brygady Wileńskiej AK mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” oraz dowódcy Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” we Wrocławiu mjr. Ludwika Marszałka znalazły się w katalogu osób inwigilowanych przez organy represji PRL – poinformował IPN.
30 czerwca 1948 r. „Łupaszko” został zatrzymany przez funkcjonariuszy UB w Osielcu koło Jordanowa i przekazany natychmiast do dyspozycji MBP w Warszawie. Podczas brutalnego śledztwa oskarżono go o „działalność w różnych bandach zbrojnych” i „kontynuowanie wrogiej działalności po wyzwoleniu”. 2 listopada 1950 r. Wojskowy Sąd Rejonowy w Warszawie skazał mjr. Zygmunta Szendzielarza na kilkunastokrotną karę śmierci, pozbawienie praw publicznych, obywatelskich i honorowych oraz przepadek mienia. Wyrok wykonano przez rozstrzelanie 8 lutego 1951 r.
Jego zwłoki odnalazł zespół prof. Krzysztofa Szwagrzyka w 2013 r. podczas prac w kwaterze „Ł” na Powązkach. 24 kwietnia 2016 r. został uroczyście pochowany na warszawskich Powązkach. Pośmiertnie awansowany na stopień pułkownika. Odznaczony m.in. Krzyżem Virtuti Militari, Krzyżem Walecznych, Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski.
Ludwik Marszałek, ps. Wilk, Zbroja, (1912-1948) 12 grudnia 1947 r. wskutek zdrady został aresztowany przez funkcjonariuszy wrocławskiego UB. W trakcie okrutnego śledztwa oskarżono go o przynależność do „nielegalnych organizacji” i „próbę obalenia przemocą organów władzy zwierzchniej i zmiany demokratycznego ustroju Polski”. 10 sierpnia 1948 r. Wojskowy Sąd Rejonowy we Wrocławiu skazał go na karę śmierci, utratę praw publicznych, obywatelskich i honorowych na zawsze. Wyrok wykonano przez rozstrzelanie 27 listopada 1948 r. w więzieniu przy ul. Kleczkowskiej we Wrocławiu. Spoczął na cmentarzu Osobowickim. Jego szczątki w 1977 r. ekshumowano i przeniesiono do grobowca rodzinnego w Jeleniej Górze. Pośmiertnie w 2019 r. awansowany na stopień pułkownika.
Biuro Lustracyjne, realizując ustawowe zobowiązania nałożone na Instytut Pamięci Narodowej, systematycznie uzupełnia spis „osób rozpracowywanych przez organy bezpieczeństwa PRL”.
APW, dr Rafał Leśkiewicz, rzecznik prasowy IPN