• Poniedziałek, 11 maja 2026

    imieniny: Lutogniewa, Mamerta

Historia jest nauczycielką życia i moralności

Środa, 18 stycznia 2023 (17:08)

W sanktuarium Golgoty Wschodu istniejącym na terenie wrocławskiej parafii pw. Najświętszej Maryi Panny Matki Pocieszenia prowadzonej przez ojców redemptorystów otwarto nową wystawę poświęconą dziejom zesłańców Sybiru, Rodzin Katyńskich i pozostałych ofiar sowieckiego reżimu.

Ekspozycja przygotowana przez Centrum Historii Zajezdnia jest prezentowana w miejscu dotychczasowej Izby Pamięci Sybiraków. Przypomina ona sytuację ludzi zsyłanych przez lata na Sybir i przybliża ją w szerokim kontekście historycznym poprzez wspomnienia, dokumenty, zdjęcia. Do 30 września br. wstęp na nią jest bezpłatny, można także skorzystać z zajęć edukacyjnych organizowanych
w przestrzeni wystawy.

Uczestniczący w wernisażu wystawy przełożony Warszawskiej Prowincji Zgromadzenia Najświętszego Odkupiciela (ojcowie redemptoryści) o. Janusz Sok CSsR podkreślił w swoim wystąpieniu, iż „Dobrze się stało, że historia redemptorystów i dzieje sybiraków złączyły się ze sobą”. Mówiąc o 100-letniej już obecności swoich współbraci na Syberii oraz ich wrocławskiej więzi
z sybirakami, przypomniał postawę wieloletniego proboszcza wrocławskiej wspólnoty ojców redemptorystów, śp. o. Stanisława Golca CSsR, który w latach 90. ubiegłego wieku zgromadził w tym miejscu sybiraków. Najpierw powstała tutaj symboliczna grota maryjna wraz ze stale rozbudowywanym Panteonem Pamięci, a następnie w 1997 roku Izba Pamięci Sybiraków – niewielkie muzeum gromadzące m.in. pamiątki, publikacje, zdjęcia, stroje, mundury i dewocjonalia świadczące o martyrologii Polaków na Wschodzie.

Obecny proboszcz parafii o. Witold Baran CSsR wystąpił w birecie o. Stanisława Golca, zapewniając, że jego misja wobec sybiraków będzie nieustannie kontynuowana. Podkreślił w tym kontekście, że historia jest nauczycielką życia, ale i nauczycielką moralności.

Wicewojewoda dolnośląski Bogusław Szpytma, wskazując na aktualność wystawy otwieranej podczas trwającej na Wschodzie wojny, stwierdził, że doświadczenia totalitarne Polaków są dziś ważnym świadectwem i drogowskazem.

Z kolei przewodniczący Sejmiku Województwa Dolnośląskiego Andrzej Jaroch podkreślił, że „Golgota Wschodu to historia śmiertelnego starcia Narodu Polskiego z cywilizacją »ruskiego miru«”. – Był okres carskiego, był okres bolszewickiego, sowieckiego i dziś postsowieckiego miru. Są ofiary, są te same metody, to, z czym przez pokolenia się zmagaliśmy, o czym nasza rodzinna historia opowiada kolejnym pokoleniom. To jest kłamstwo i zbrodnia w odrażającym, ludobójczym charakterze –akcentował Andrzej Jaroch.

Wystawa „Golgota Wschodu” składa się z dwóch przestrzeni. Jedna dotyczy zesłań na Syberię od XVII do XIX wieku, a druga głównie zesłań w czasie II wojny światowej, a także zbrodni katyńskiej.

– Naszym pragnieniem było, by przemawiała ona obrazem przez zdjęcia, ilustracje, pamiątki do wrażliwości wszystkich, także odbiorców młodego pokolenia – mówił jeden z twórców tej ekspozycji prof. Grzegorz Hryciuk, a drugi jej współautor, rzecznik Ośrodka Pamięć i Przyszłość, członek Stowarzyszenia Pamięci Zesłańców Sybiru Juliusz Woźny wskazał w swoim wystąpieniu, że ekspozycja ukazuje w przekrojowym wydaniu relacje polsko-rosyjskie przez pryzmat Sybiru, czyli tych miejsc, do których masowo zsyłano Polaków za Ural. Dodał, że przypuszczalnie pierwszymi byli żołnierze Stefana Batorego, później powstańcy listopadowi, styczniowi, uczestnicy Insurekcji Kościuszkowskiej i tak aż do II wojny światowej.

Warto dodać, że równocześnie z udostępnieniem wystawy uruchomiono specjalny program edukacyjny dla zwiedzających z kraju i z zagranicy. Powstała specjalna oferta edukacyjna dla szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Zajęcia muzealne realizują wybrane założenia podstawy programowej oraz – co najważniejsze – mają na celu przybliżenie dzieciom i młodzieży trudnej problematyki wywózek i zesłań na Sybir.

Marek Zygmunt