• Poniedziałek, 11 maja 2026

    imieniny: Lutogniewa, Mamerta

Odkryj tajną drukarnię

Środa, 28 grudnia 2022 (20:36)

„Szybowcowa '87” – wirtualna drukarnia „Solidarności Walczącej", jako pomoc dydaktyczna nowej generacji, zostanie udostępniona gratis przez Instytut Pamięci Narodowej 29 grudnia na platformie gier komputerowych „Steam”.

Nazwa aplikacji przedstawiającej tajną drukarnię „Solidarności Walczącej” w wirtualnej rzeczywistości – Szybowcowa ’87 – odwołuje się do adresu lokalu konspiracyjnego we Wrocławiu, oddanego na potrzeby „Solidarności Walczącej” przez Marka Petrusewicza, pierwszego polskiego rekordzistę świata w pływaniu na
100 m, olimpijczyka i srebrnego medalistę Mistrzostw Europy. Ten urodzony w Wilnie wrocławianin, będąc już działaczem sportowym, tworzył i należał do władz dolnośląskiej „Solidarności”, a po powstaniu „Solidarności Walczącej” mocno związał się także z tą organizacją. Miał już wtedy amputowaną jedną nogę z powodu choroby Buergera. Oddał swoje mieszkanie na potrzeby konspiracyjnej drukarni, a sam zamieszkał w malutkiej kawalerce w bloku przy ul. Drukarskiej.

Druga część epopei „Szybowcowa '87” jest związana z Barbarą Sarapuk, zwaną „królową podziemnego druku”. Wcześniej nauczycielka w Technikum Ekonomicznym w Legnicy, następnie wykładowca akademicki i programista komputerowy we wrocławskiej Akademii Ekonomicznej. Należała do „Solidarności Walczącej” od samego początku, w czerwcu 1982 r. założyła i koordynowała pracę sieci drukarń tej organizacji, sama bez reszty poświęcając się działalności konspiracyjnej. Mieszkanie przy ulicy Szybowcowej na wrocławskim Gądowie było ważnym lokalem konspiracyjnym.

Użytkownik aplikacji „Szybowcowa '87” za pomocą gogli VR może wejść do mieszkania w peerelowskim bloku, gdzie ukryta jest konspiracyjna drukarnia. Będzie mógł wirtualnie wydrukować „bibułę” „Solidarności Walczącej”. Włączając radio „Julia” przystosowane do częstotliwości komunistycznych tajnych służb, można usłyszeć autentyczne nagranie zaszyfrowanych rozmów pomiędzy funkcjonariuszami reżimowej Służby Bezpieczeństwa. Jeśli włączy się telewizor, będzie można usłyszyszeć audycję radia „Solidarność Walcząca”, wchodzącą na pasmo komunistycznego Dziennika Telewizyjnego. Można zobaczyć też „bibułę” z lat osiemdziesiątych należącą do różnych środowisk, gdyż „Solidarność Walcząca” wspierała także inne organizacje. Nie zachowały się żadne materiały z drukarni przy
ul. Szybowcowej. Na potrzeby wirtualnego projektu zostały więc wykorzystane archiwalia Instytutu Pamięci Narodowej, Stowarzyszenia „Solidarności Walczącej” oraz wrocławskiej konspiracyjnej drukarni rodziny Błażewiczów. Aplikację stworzyło Biuro Nowych Technologii IPN.

APW, dr Rafał Leśkiewicz, IPN