78 lat temu Niemcy zajęli Starówkę i Sadybę

Piątek, 2 września 2022 (08:10)

2 września 1944 r. Niemcy z oddziałów SS podległych
gen. Heinzowi Reinefarthowi zajęli Starówkę, na której pozostało około 35 tys. osób. Tego dnia zamordowano
tam ponad 1300 osób, w tym blisko 300 rannych, m.in.
z powstańczych szpitali w budynkach przy ul. Długiej 7 i 9, Podwale 25 i 46 oraz przy ul. Freta 10.

„Utraciliśmy po całkowitym niemal zniszczeniu jeden
z najcięższych odcinków bojowych, najbardziej narażony na wszelkiego rodzaju napór nieprzyjaciela. Niemcy
nigdzie bodaj w Warszawie nie przejawiali tyle wysiłków
co w likwidacji Reduty Staromiejskiej” – pisał „Biuletyn Informacyjny” AK następnego dnia.

W Śródmieściu powstańcy z kompanii AK pod dowództwem por. Kazimierza Leskiego „Bradla” z Batalionu AK „Miłosz” zdobyli budynek YMCA przy ul. Konopnickiej 6.
W rękach polskich gmach pozostał do końca Powstania.

Tego dnia oddziały niemieckie z grupy bojowej (Kampfgruppe) Rohr zajęły Sadybę (Mokotów), z której wycofali się powstańcy. Walki toczyły się m.in w rejonie
ul. Chełmskiej. Przy ul. Belwederskiej 16 trwała obrona przez reduty „Magnet” w zakładach Bruhn-Werke.

Około 250 żołnierzy ze Zgrupowania AK „Krybar” przeprowadziło trzecie natarcie na budynki Uniwersytetu Warszawskiego. W szturmie brały udział powstańczy samochód pancerny „Kubuś” oraz zdobyczny transporter półgąsienicowy „Szary Wilk”, który dołączył do walki
z opóźnieniem. Powstańcom nie udało się jednak zdobyć umocnionych gmachów uczelni.

2 września samoloty Luftwaffe dokonały 120 nalotów bombowych na Warszawę.

Pod gruzami szpitala powstańczego przy ul. Malczewskiego 3/5 na Mokotowie zginęli m.in. lekarz dr Piotr Słonimski (1893-1944), brat pisarza Antoniego Słonimskiego,
oraz sanitariuszka Róża Sapieha, córka księcia Adama Zygmunta Sapiehy.

„Biuletyn Informacyjny” z 2 września 1944 r. opublikował tekst apelu Stanisława Mikołajczyka do przywódców USA, Wielkiej Brytanii i ZSRS. „Warszawa czeka! Czeka cały Naród Polski! Czeka opinia całego świata! Uczyńcie wszystko, by ludność dostała pomoc i jak najwcześniej została oswobodzona!” – pisał premier Rządu RP.

AB, PAP