• Niedziela, 12 kwietnia 2026

    imieniny: Juliusza, Oksany, Zenona

Wystawa o 5. Wileńskiej Brygadzie AK

Niedziela, 3 marca 2013 (19:47)

„Nie jesteśmy żadną bandą. My jesteśmy z miast i wiosek polskich. 5. Wileńska Brygada Armii Krajowej na Pomorzu” – to temat wystawy zorganizowanej w Tczewie przez Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Gdańsku.

Organizatorem przedsięwzięcia jest Miejska Biblioteka Publiczna im. Adama Skulteta w Tczewie oraz pion edukacyjno-naukowy gdańskiego oddziału IPN.

Wystawa jest pierwszą od ponad dziesięciu lat próbą zaprezentowania w tej formie szerszemu odbiorcy tragicznej, ale zarazem bohaterskiej historii 5. Wileńskiej Brygady Armii Krajowej, która działała na Pomorzu w latach 1945–1946.

Na 21 panelach przedstawiono w zarysie zarówno dzieje 5. Wileńskiej Brygady AK na Wileńszczyźnie w 1944 r. i na Białostocczyźnie w 1945 r., jak i działania oddziałów legendarnego mjr. Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” już na Pomorzu, w latach 1945–1946. Zaprezentowane zostały także poszczególne sylwetki dowódców (samego „Łupaszki” oraz jego podkomendnych, w tym sanitariuszek i łączniczek).

Osobne miejsce na wystawie poświęcono działalności komunistycznego aparatu bezpieczeństwa oraz próbom upamiętnienia poległych, przez dziesięciolecia zapomnianych lub oczernianych, żołnierzy wyklętych 5. Wileńskiej Brygady AK. Materiał ilustracyjny pochodzi w przeważającej części ze zbiorów archiwalnych Instytutu Pamięci Narodowej oraz zbiorów prywatnych.

– Wystawa prezentuje pewien rozdział w historii Pomorza, który nie był ujęty w takiej formie popularnonaukowej. Jej premiera miała miejsce w lipcu 2012 roku. Jest to nowa wystawa, która podróżuje po miastach naszego regionu, przypominając, ukazując losy żołnierzy niezłomnych. Są to fotografie, mapy i zdjęcia portretowe żołnierzy „Łupaszki”. Wystawa cieszy się ogromną popularnością – zaznacza w rozmowie z portalem NaszDziennik.pl Jan Daniluk z Biura Edukacji Publicznej IPN Oddział w Gdańsku.

Autorkami wystawy są Izabela Brzezińska, historyk z pionu edukacyjno-naukowego gdańskiego oddziału IPN, oraz Marzena Kruk, naczelnik archiwum gdańskiego oddziału IPN. Ekspozycja plenerowa prezentowana będzie na pl. gen. J. Hallera do 17 marca.

Jacek Dytkowski