Brakuje odpowiedniej pomocy geriatrycznej
Czwartek, 14 kwietnia 2022 (13:46)Funkcjonujący w Polsce system opieki geriatrycznej, która zajmuje się schorzeniami wieku podeszłego, nie zapewnia seniorom właściwej i wystarczającej pomocy – oceniła Najwyższa Izba Kontroli.
Najwyższa Izba Kontroli przeprowadziła od 1 stycznia 2017 r. do 6 października 2021 r. kontrolę systemu opieki geriatrycznej w Polsce. Urzędnicy skontrolowali Ministerstwo Zdrowia, Narodowy Instytut Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji, pięć oddziałów wojewódzkich NFZ i 12 podmiotów leczniczych.
Ocenili, że podejmowane przez te podmioty działania były nieskoordynowane, fragmentaryczne, a w efekcie niewystarczające. Co więcej, w pięciu kontrolowanych województwach najważniejsze wskaźniki dostępności leczenia geriatrycznego nie zmieniły się albo się pogorszyły.
„Całościowa ocena geriatryczna (COG), której głównym celem jest ocena stanu pacjenta i zaplanowanie całościowej terapii, a także rehabilitacji, była w pełni stosowana jedynie w połowie badanych szpitali” – przekazała NIK.
Kontrola pokazała, że największe braki występowały w woj. świętokrzyskim, gdzie jeden specjalista miał pod opieką ponad 60 tys. seniorów. Najlepsza opieka była gwarantowana w woj. śląskim, ale tam pacjenci czekali na pomoc najdłużej, nawet ponad dwa miesiące.
NIK podkreśliła, że kluczowym, a jednocześnie nierozwiązanym problemem w rozwoju geriatrii jest zbyt mała liczba specjalistów w tej dziedzinie. Według informacji podanych przez NIK w Unii Europejskiej liczba geriatrów przypadająca na milion mieszkańców wynosi od 16 do 50. W Polsce jest to niecałe 13.
Najwyższa Izba Kontroli wskazała, że brakowało także pielęgniarek mających kwalifikacje w dziedzinie pielęgniarstwa geriatrycznego lub zachowawczego, internistycznego, przewlekle chorych i niepełnosprawnych, opieki długoterminowej, opieki paliatywnej lub będących w trakcie takich specjalizacji.
Niedobór lekarzy geriatrów był główną barierą w organizowaniu właściwej opieki nad seniorami. W 2020 r. najwięcej oddziałów geriatrycznych (14) działało w woj. śląskim. Z drugiej strony najmniej takich oddziałów zorganizowano w woj. podlaskim i zachodniopomorskim – po jednym. W sumie 1 września 2021 r. dla pacjentów powyżej 65 lat dostępnych było w całej Polsce 1140 łóżek geriatrycznych, czyli 15 proc. prognozowanych potrzeb.
„Na dostępność opieki geriatrycznej w badanym okresie negatywnie wpłynęła również epidemia COVID-19. Osiem na 10 objętych kontrolą szpitali musiało z tego powodu ograniczyć lub wstrzymać leczenie na oddziałach geriatrycznych” – zaznaczono w raporcie.
NIK podkreśliła także, że od 30 lat obserwujemy w Polsce spowolnienie rozwoju demograficznego. Z danych GUS wynika, że na koniec 2021 r. liczba ludności wyniosła ok. 38,3 mln, w tym 22,3 proc. stanowiły osoby w wieku poprodukcyjnym (60 lat i więcej). Z kolei prognoza rozwoju demograficznego pokazuje, że w 2050 r. ponad 32 proc. Polaków będzie miało 65 lat lub więcej.
AB, PAP