W Ostrołęce otwarto Muzeum Żołnierzy Wyklętych

Wtorek, 1 marca 2022 (14:51)

Pierwsze w Polsce Muzeum Żołnierzy Wyklętych, które powstało w Ostrołęce, we wtorek zostało uroczyście otwarte w ramach państwowych obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

W uroczystościach uczestniczyli m.in. sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta RP Wojciech Kolarski, wicepremier, minister kultury i dziedzictwa narodowego prof. Piotr Gliński, prezes IPN Karol Nawrocki, poseł PiS Arkadiusz Czartoryski, weterani, kombatanci, bliscy żołnierzy podziemia antykomunistycznego, harcerze.

– Muzeum jest pamiątką po naszych ojcach, braciach, którzy oddali życie za tę wolną Polskę. Zostawili rodziny i dzieci, a poszli walczyć o Polskę. Po tylu latach, gdy czcimy rocznicę śmierci majora Łupaszki, niektórzy posłowie wychodzą z Sejmu na znak protestu, mówiąc w dalszym ciągu, po tylu latach, że to byli bandyci. Oni nie są godni nosić nazwy polskiego parlamentarzysty. Dzisiaj, gdy Sowieci, spadkobiercy tamtych morderców, NKWD-zistów, atakują Ukrainę, gdzie Ukraińcy bronią się, też będą nazywać ich bandytami? – zastanawiał się Marek Franczak, syn Józefa Franczaka „Lalusia”, ostatniego Żołnierza Wyklętego poległego w walce z komunistami.

Apelował o to, żeby czcić pamięć o naszych bohaterach.

Dyrektor Muzeum Żołnierzy Wyklętych w Ostrołęce Jan Kotowski powiedział, że kiedy kilka lat temu w Ostrołęce odsłaniany był pomnik, który upamiętniał Żołnierzy Wyklętych, to wtedy publicznie postawili „mocne pytania”. – Zastanawialiśmy się, że jeśli ktoś oddał dla Ojczyzny wszystko, co miał najcenniejsze, swoje pragnienia – życia, zakładania rodziny, uczenia się, studiowania, radości i zabawy, jeśli ktoś dla Ojczyzny oddał swoje młode życie, to co my możemy mu jeszcze dzisiaj ofiarować. I próbowaliśmy przez lata odpowiadać, że możemy tym naszym żołnierzom, którzy odeszli, oddawać chwilę modlitwy braterskiej, że powinniśmy im oddawać powinność pamięci, żeby weszli, jak należy, do kart polskiej historii. Wreszcie stawialiśmy sobie zadania, żeby ich wartości, te sprawy, dla których potrafili poświęcić życie, były aktualne dzisiaj, zwłaszcza dla młodych. Od jutra muzeum chce te zadania mocno wypełniać – zadeklarował Kotowski.

Do uczestników uroczystości list skierował prezydent Andrzej Duda. „Bardzo się cieszę, że tegoroczny Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych zostaje uświetniony inauguracją działalności tej nowej placówki” – napisał prezydent w liście odczytanym przez ministra Kolarskiego.

Jego zdaniem „w ten sposób spełniony zostaje postulat instytucjonalizacji pamięci o powstaniu antykomunistycznym”. „Od dziś będzie ona mieć tutaj swój dom, za którego stworzenie wyrazy uznania i wdzięczności kieruję do władz miasta i Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego” – stwierdził.

Podziękował również wszystkim innym osobom i organizacjom, które przyczyniły się do realizacji tej inicjatywy. „Żałuję, że tak ważnego dla mnie osobiście święta nie mogę obchodzić razem z Państwem. Ale jestem także przekonany, że wobec obecnych wydarzeń na Ukrainie wszyscy jeszcze lepiej rozumiemy niezłomnych bohaterów, których pamięć czcimy, a o których opowiada to miejsce i ekspozycja” – wskazał prezydent.

Uznał „za piękny symbol, że pierwsze w naszym kraju Muzeum Żołnierzy Wyklętych jest dziś otwierane właśnie tu, w Ostrołęce”. „Państwa region zajmuje wyjątkowe miejsce w historii zmagań naszego narodu o odzyskanie własnego suwerennego państwa. Podziemie zbrojne było tu szczególnie silne, a opór trwał długo i miał mocne oparcie w miejscowej społeczności. Nie wzięło się to znikąd” – zaznaczył.

W trakcie uroczystości zostały wręczone także odznaczenia państwowe Żołnierzom Niezłomnym oraz osobom pielęgnującym pamięć o powojennej konspiracji antykomunistycznej.

Odznaczeni zostali „za wybitne zasługi dla niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej” Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski: Jan Majkowski, pseudonim Jawor, łącznik i zwiadowca w oddziale Witolda Boruckiego, pseudonim Dąb, uczestnik potyczek z funkcjonariuszami UB; Jan Nysztal, pseudonim Tadeusz, łącznik, kolporter ulotek w młodzieżowej organizacji Zjednoczone Stronnictwo Narodowe, aresztowany i skazany na 7 lat więzienia; Jan Olech, członek Zjednoczonego Stronnictwa Narodowego aresztowany i skazany na 5 lat więzienia.

Odznaczono także „za zasługi w pielęgnowaniu pamięci o najnowszej historii Polski” Złotym Krzyżem Zasługi: Helenę Śnieżko, córkę Władysława Grudzińskiego, pseudonim Pilot, zastępcy Mieczysława Dziemieszkiewicza, pseudonim Rój, pielęgnującą pamięć o żołnierzach „Roja”.

„Za zasługi dla Niepodległej” Medalem Stulecia Odzyskanej Niepodległości odznaczeni zostali: Franciszek Chrostowski, żołnierz Armii Krajowej, współpracował z oddziałem Jana Tabortowskiego „Bruzdy”, skazany na 6 lat więzienia; Marek Franczak, syn ostatniego Żołnierza Niezłomnego, Józefa Franczaka „Lalusia”; pułkownik Mieczysław Gurgielewicz, dowódca 5. Mazowieckiej Brygady Obrony Terytorialnej; Jadwiga Płodziszewska, ambasador Festiwalu Niepokorni, Niezłomni, Wyklęci, siostrzenica Józefa Niskiego, ps. Brzoza, członek Społecznego Komitetu Rodzin Poległych Żołnierzy NSZ i NZW; Wiesław Jan Wysocki, historyk, nauczyciel akademicki, przewodniczący Rady Muzeum Dom Rodziny Pileckich w Ostrowi Mazowieckiej.

List do uczestników uroczystości skierował też premier Mateusz Morawiecki. Przypomniał, że w Narodowym Dniu Pamięci Żołnierzy Wyklętych „oddajemy hołd tym, którzy po zakończeniu wojny nie złożyli broni”. „Tym, którzy odważnie stawili opór komunistycznej dyktaturze instalowanej w Polsce przez Związek Sowiecki. Żołnierzom, którzy za Polskę wolną i niepodległą przelewali swą krew i toczyli bój do samego końca. Bilans tej walki jest porażający” – podkreślił.

W trakcie uroczystości odczytano też list od ministra obrony narodowej Mariusza Błaszczaka.

Muzeum Żołnierzy Wyklętych mieści się na terenie byłego aresztu śledczego w Ostrołęce. Jest pierwszą w Polsce placówką w całości poświęconą podziemiu antykomunistycznemu i jedną z ponad 200 inwestycji muzealnych realizowanych przez MKiDN w ciągu ostatnich 6 lat.

Więcej warto zobaczyć TUTAJ.

APW, PAP