Obchody Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Poniedziałek, 25 lutego 2013 (11:27)Już za kilka dni po raz trzeci obchodzić będziemy Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych. To szczególny dzień, w którym cała Polska przywraca pamięć o uczestnikach polskiego podziemia niepodległościowego walczących po 1944 roku z reżimem komunistycznym. Po kilkudziesięciu latach zapomnienia ich bohaterska i niezłomna postawa zostaje uświadamiana współczesnym Polakom.
Ideą przewodnią tego państwowego święta jest uświadamianie rodakom prawdy o roli, jaką ci niezłomni żołnierze, którzy po zakończeniu II wojny światowej nie złożyli broni, ale podjęli opór przeciwko komunistycznemu reżimowi, odegrali w naszej powojennej historii.
Niemal we wszystkich miastach Polski od Szczecina i Gdańska, przez Poznań, Warszawę, Kraków aż po Rzeszów organizowane są uroczyste obchody Narodowego Dnia Pamięci o Żołnierzach Wyklętych.
Warszawa: czwartek, 28 lutego
Uniwersytet Warszawski, Pałac Kazimierzowski (Sala im. Brudzińskiego)
18.00 – pokaz filmów o żołnierzach wyklętych. Po projekcji spotkanie z Janiną Borychowską – jedną z bohaterek filmu „Sny stracone, Sny odzyskane” (reż. Arkadiusz Gołębiewski), Witalisem Skorupką – żołnierzem AK, więźniem komunistycznych katowni, prezesem Stowarzyszenia Skazanych na Karę Śmierci, oraz Tadeuszem Płużańskim, historykiem, autorem książki „Bestie”.
Bazylika św. Krzyża (Krakowskie Przedmieście)
18.45 – uroczysta Msza Święta w intencji żołnierzy wyklętych. Uhonorowanie pana Wacława Sikorskiego ps. „Bocian”, żołnierza AK skazanego przez komunistów na karę śmierci, medalem „Zło dobrem zwyciężaj”. Koncert z udziałem Leszka Czajkowskiego, Pawła Piekarczyka i Jerzego Zelnika.
Piątek, 1 marca, Uroczystości centralne
19.00 – zgromadzenie przed Grobem Nieznanego Żołnierza. Apel poległych, złożenie kwiatów
20.20 – przemarsz do archikatedry św. Jana
21.00 – uroczysta Msza św. w intencji żołnierzy wyklętych
Sobota, 2 marca
12.00 – Masa Krytyczna – Pamięć żołnierzy wyklętych. Trasa przejazdu: Plac Zamkowy – ul. Koszykowa – więzienie przy ul. Rakowickiej – Pomnik Męczenników Terroru Komunistycznego 1944-1956
Łódź: piątek, 1 marca – dzień edukacyjny
Myślą przewodnią dnia edukacyjnego jest dotarcie do jak najszerszego kręgu odbiorców z wiedzą ogólną dotyczącą przyczyn i przebiegu działań zbrojnych polskiego podziemia niepodległościowego w latach 1944-1956.
Planowane działania:
1. Godz. 11.00 – oficjalne rozpoczęcie obchodów w ramach programu „Trzy dni Niezłomnych”. Zarząd Regionu Ziemi Łódzkiej NSZZ „Solidarność”, Związek Sybiraków Oddział w Łodzi, Fundacja „Polska się Upomni” oraz delegacja Społecznego Komitetu Obchodów NDP „ŻW” złożą kwiaty przed pomnikiem Ofiar Komunizmu przy al. Anstadta w Łodzi.
2. Prelekcje w szkołach, od podstawowych do liceów – na podstawie przygotowanych konspektów, wspartych materiałami multimedialnymi (filmy, zdjęcia) przygotowanymi przez komitet. Temat główny prelekcji „Opór przeciw nowej sowieckiej okupacji – koncepcje, organizacje, osiągnięcia”.
3. Projekcje filmowe, w tym w Muzeum Kinematografii, „Elegia o Szarym” w reżyserii Grzegorza Królikiewicza, o godz. 12.00 i 19.30, z komentarzem historycznym.
4. Wystawa „Pamiętaj o Wyklętych” – Namiot wojskowy w al. Shillera, w dniach 1-2 marca.
5. W Sali konferencyjnej Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. Marszałka J. Piłsudskiego o godz. 11.00 – prezentacja albumu IPN „Śladami zbrodni. Przewodnik po miejscach represji komunistycznych lat 1944-1956”. Następnie pokaz filmu dokumentalnego „Zagadka kapitana” przygotowanego przez oddział IPN w Łodzi.
Sobota, 2 marca – dzień promocji poprzez sport
I Łódzki Marszobieg o puchar gen. Stanisława Sojczyńskiego „Warszyca”. Organizowany w ramach obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.
Niedziela, 3 marca – dzień uroczystości
Program uroczystości:
1. „Piknik Niepodległościowy” – plac przed archikatedrą od strony ul. Piotrkowskiej, w godzinach 9.00-13.00. W ramach pikniku zamierzamy zorganizować: zlot pojazdów militarnych i zabytkowych, prezentacje grup rekonstrukcyjnych, wystawy tematyczne dotyczące żołnierzy wyklętych.
2. Godz. 12.30 – Msza św. w archikatedrze w intencji żołnierzy wyklętych odprawiona przez arcybiskupa seniora dr. Władysława Ziółka. Po Mszy św. ok. 13.45 uroczyste złożenie wieńca przy Grobie Nieznanego Żołnierza.
Godz. 14.00-15.00 – Marsz Pamięci na trasie katedra – al. Anstadta (pomnik Ofiar Komunizmu)
Ok. 15.00-15.45 – uroczystości pod pomnikiem Ofiar Komunizmu, ul. Anstadta, Apel Poległych, złożenie kwiatów.
Szczecin: piątek, 1 marca
Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Szczecinie w ramach obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych zaprasza o godz. 12.00 do uroczystego złożenia kwiatów na grobach Janiny Wasiłojć-Smoleńskiej ps. „Jachna” – żołnierza 5. Brygady Wileńskiej Armii Krajowej mjr. Zygmunta Szendzielarza ps. „Łupaszka” – oraz żołnierzy Bojowego Oddziału Armii na cmentarzu Centralnym w Szczecinie.
O godz. 16.00 w siedzibie Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej IPN przy ul. Piotra Skargi 14 odbędzie się spotkanie zatytułowane „Przed stalinowskim sądem... Wymiar komunistycznej (nie)sprawiedliwości na Pomorzu Zachodnim”. Podczas spotkania dr Radosław Ptaszyński z Uniwersytetu Szczecińskiego wygłosi wykład „Działalność Wojskowego Sądu Rejonowego i Wojskowej Prokuratury Rejonowej w Szczecinie 1946-1955. Zaprezentowane zostaną także inwentarze Wojskowego Sądu Rejonowego oraz Wojskowego Prokuratury Rejonowej z zasobu archiwum IPN w Szczecinie.
Na terenie IPN przy ul. Piotra Skargi będzie można obejrzeć plenerową wystawę pt. ”Wrogowie Polski Ludowej. Konspiracja antykomunistyczna na Pomorzu Zachodnim 1945-1956„.
Przemyśl: piątek, 1 marca
Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Rzeszowie, Urząd Miasta Przemyśla oraz Przemyskie Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej X D.O.K. zapraszają do udziału w Marszu ”Żołnierzy Wyklętych″, który odbędzie się 1 marca w Przemyślu (plac Niepodległości – pomnik Orląt Przemyskich). Rozpoczęcie – godz. 18.00.
Mielec: piątek, 1 marca
Urząd Marszałkowski Województwa Podkarpackiego, Urząd Miasta Mielca, Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Rzeszowie, Klub Historyczny Prawda i Pamięć oraz Podkarpacka Rada ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych zapraszają do udziału w wojewódzkich uroczystościach Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych, które odbędą się 1 marca o godz. 11.00 w Samorządowym Centrum Kultury w Mielcu (al. Niepodległości 7).
Program:
• Otwarcie wystawy „Żołnierze Wyklęci. Antykomunistyczne podziemie na Rzeszowszczyźnie po 1944 roku” (hol główny SCK, sala widowiskowa SCK)
• Słowo wstępne – Stanisław Micał, przewodniczący PRds.KiOR
• Wykład dr. Jerzego Skrzypczaka (Muzeum Regionalne w Mielcu) „Tradycje powstania styczniowego w ruchu niepodległościowym na ziemi mieleckiej”
• Wykład Mirosława Surdeja (OBEP IPN w Rzeszowie) „Podziemie niepodległościowe w regionie mieleckim po 1944 roku”
• Projekcja spektaklu Teatru Telewizji „Inka 1946. Ja jedna zginę” – autor W. Tomczyk, reż. N. Koryncka-Gruz
Rzeszów: piątek, 1 marca
Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Rzeszowie, Uniwersytet Rzeszowski oraz Stowarzyszenie Komitet Społeczny Budowy Pomnika ppłk. Łukasza Cieplińskiego w Rzeszowie zapraszają na obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych, które odbędą się w Rzeszowie 1 marca 2013 r.
Program:
Godz. 9.00 – Msza św. w intencji Ojczyzny i żołnierzy wyklętych pod przewodnictwem Jego Ekscelencji ks. bp. Kazimierza Górnego, ordynariusza diecezji rzeszowskiej w bazylice Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Rzeszowie
Godz. 10.30 – Seminarium poświęcone żołnierzom wyklętym (Uniwersytet Rzeszowski, mała aula, ul. Rejtana 16 C)
Godz. 13.30 – Złożenie kwiatów pod symbolicznym pomnikiem członków IV Zarządu WiN na cmentarzu Komunalnym Wilkowyja
Poznań: 26 lutego – 2 marca
Tegoroczne poznańskie obchody Narodowego Dnia Żołnierzy Wyklętych organizują: Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Poznaniu, Wielkopolskie Muzeum Walk Niepodległościowych w Poznaniu, Archidiecezja Poznańska, Społeczny Komitet Obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych w Poznaniu.
Program obchodów:
Wtorek, 26 lutego - godz. 17.00 wykład Leszka Żebrowskiego pt. „Żołnierze Wyklęci” (aula Wyższej Szkoły Handlu i Usług, ul. Zwierzyniecka 15)
Piątek, 1 marca - 10.00-15.30 – konferencja naukowa IPN Poznań i WMWN w Poznaniu „O naszą Niepodległą – czyn niepodległościowy Wielkopolski w XIX i pierwszej połowie XX wieku” (sala audiowizualna Instytutu Chemii Bioorganicznej PAN w Poznaniu, wejście od ul. Wieniawskiego 17/19)
Godz. 16.00 – Msza św. w kościele pw. Najświętszego Zbawiciela. Po Mszy św. Marsz Pamięci ulicami: Fredry, Gwarną, Św. Marcina, al. Niepodległości.
Godz. 18.00 – główne uroczystości pod pomnikiem Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej (al. Niepodległości) – wystąpienia okolicznościowe przedstawicieli komitetu obchodów, zapalenie zniczy, złożenie kwiatów, założenie biało-czerwonych wstążek na drzewie-symbolu przy pomniku PPPiAK, wysłuchanie pieśni patriotycznej „Śpij, kolego”
Godz. 19.00 – promocja monumentalnej publikacji IPN „Śladami zbrodni. Przewodnik po miejscach represji komunistycznych lat 1944-1956” pod red. Tomasza Łabuszewskiego. Projekcje filmów dokumentalnych przypominających sylwetki i historię żołnierzy wyklętych (sala audiowizualna Instytutu Chemii Bioorganicznej PAN, wejście od ul. Wieniawskiego 17/19).
Sobota, 2 marca
Godz. 17.00 – Msza św. w intencji Ojczyzny i Narodu Polskiego w kościele pw. św. Wawrzyńca (Pallotyni, kaplica Miłosierdzia, ul. Przybyszewskiego 30).
Godz. 18.00 – pokaz filmu poświęconego żołnierzom wyklętym w Wielkopolsce pt. WSGO „Warta” (sala wykładowa przy kościele pw. św. Wawrzyńca, ul. Przybyszewskiego 30).
Wrocław: piątek, 1 marca
Uroczystości będą miały miejsce na cmentarzu Osobowickim. Rozpoczną się o godz. 10.30 przemarszem wszystkich uczestników spod bramy głównej pod pomnik Ofiar Terroru Komunistycznego (kwatera 81A i 120). Na miejscu odbędzie się Apel pamięci i złożenie wieńców pod pomnikiem z udziałem wojskowej asysty honorowej.
Uroczystości poprowadzi dr hab. Krzysztof Szwagrzyk – pełnomocnik prezesa Instytutu Pamięci Narodowej ds. poszukiwań miejsc pochówku ofiar terroru komunistycznego.
Radom: piątek, 1 marca
Miejska Biblioteka Publiczna w Radomiu i Delegatura Instytutu Pamięci Narodowej w Radomiu z okazji Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych zapraszają na przegląd filmów dokumentalnych poświęconych polskiemu podziemiu niepodległościowemu, przygotowanych przez Ośrodek Telewizji Polskiej w Lublinie i Biuro Edukacji Publicznej IPN w Lublinie. Podczas przeglądu zaprezentowane zostaną filmy: „Zaporczycy”, „Uskok” i „Ostatni”. Przegląd odbędzie się 1 marca o godz. 16.30. w siedzibie Filii nr 6 Miejskiej Biblioteki Publicznej w Radomiu przy ul. Kusocińskiego 13.
Katowice: piątek, 1 marca
Dyrektor oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach dr Andrzej Drogoń oraz prezydent miasta Katowic Piotr Uszok zapraszają do udziału w uroczystościach Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych, które odbędą się 1 marca w kościele pw. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny (Kościół Mariacki, plac Ks. Emila Szramka 1 w Katowicach). Uroczystości odbywają się pod patronatem honorowym wojewody śląskiego dr. Zygmunta Łukaszczyka, marszałka województwa śląskiego Mirosława Sekuły oraz szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego płk. Krzysztofa Radwana.
W programie:
11.00 – powitanie gości: dr Andrzej Drogoń, dyrektor oddziału IPN w Katowicach
11.10 – koncert pieśni patriotycznych w wykonaniu Orkiestry Koncertowej Reprezentacyjnego Zespołu Artystycznego Wojska Polskiego wraz z solistami
12.00 – Msza św. w intencji żołnierzy wyklętych
13.00 – prezentacja tomiku poezji o. Łukasza Buksy „Trzydziestu trzech zapomnianych”
13.15 – Apel poległych przed kościołem Mariackim
13.45 – Otwarcie wystawy „Orzeł, Pogoń i Archanioł. Powstanie Styczniowe na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej
14.00 – Spotkanie pokoleń: kombatanci – młodzież, przy żołnierskiej grochówce
15.00 – przegląd filmów krótkometrażowych o żołnierzach wyklętych w kinie ”Światowid„ (ul. 3 Maja 7 )
Gdynia: środa, 27 lutego
Komitet Obywatelski ”Gdynia Pamięta„ zaprasza na koncert skrzypcowy dedykowany żołnierzom wyklętym. W ramach koncertu prezentowane będą wiersze Joanny Mądroszewicz. Uroczystości rozpoczną się o godz. 18.00 w klubie marynarki wojennej Riwiera przy Bulwarze Nadmorskim w Gdyni.
Lublin: czwartek, 28 lutego
Godz. 17.00 – Koncert pamięci żołnierzy wyklętych, podczas którego wystąpią: Andrzej Kołakowski i Antoni Kamiński w Auli Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II – al. Racławickie 14; aula Kardynała Stefana Wyszyńskiego
Piątek, 1 marca
Godz. 9.00 – złożenie kwiatów i zapalenie zniczy: pod pomnikiem żołnierzy wyklętych przy parafii pw. Św. Michała Archanioła, pod pomnikiem Narodowych Sił Zbrojnych przy rondzie im. NSZ, pod pomnikiem Zrzeszenia ”Wolność i Niezawisłość„ przy rondzie im. Zrzeszenia WiN
Godz. 10.00 – Msza św. w intencji poległych, zamordowanych i zmarłych żołnierzy wyklętych – kościół pw. Świętej Rodziny, ul. Jana Pawła II 11
Godz. 11.15 – sesja historyczna pt. ”Sylwetki Żołnierzy Wyklętych„ – Dom Akcji Katolickiej obok kościoła pw. Świętej Rodziny
Godz. 18:00 – Marsz Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Kraków: środa, 27 lutego
16.00 – spotkanie poświęcone pamięci mjr Józefa Kurasia ”Ognia„ – sala wystawowa Auditorium Maximum UJ
Czwartek, 28 lutego
Godz. 19.00 w Sali Koncertowej Filharmonii im. Karola Szymanowskiego w Krakowie koncert zatytułowany ”Waszej Pamięci, Żołnierze Wyklęci„, w którym weźmie udział ponad 200 młodych artystów.
Piątek, 1 marca 2013
Godz. 11.00 – spotkanie kombatantów i mieszkańców Krakowa pod siedzibą Urzędu Bezpieczeństwa w latach 1945-1956 przy placu Inwalidów w Krakowie
Godz. 13.00 – uroczystości na cmentarzu Wojskowym w Krakowie
Godz. 16.00 – Msza św. za poległych w kościele Mariackim
Godz. 17.00 – przemarsz uczestników uroczystości na czele ze Szwadronem Ułanów im. Józefa Piłsudskiego, Kompanią Honorową WP, Orkiestrą Wojska Polskiego z Rynku do parku im. Henryka Jordana ulicami: Szewską, Podwale, Piłsudskiego i 3 Maja
Godz. 18.00 – uroczystości w plenerze parku i Apel pamięci
Godz. 20.00 – Muzeum Armii Krajowej im. Generała Emila Fieldorfa ”Nila„ w Krakowie, koncert hip-hopowy
Cały dzień pokaz filmów i zdjęć, utworzenie patriotycznego grafitti oraz akcja informacyjna – Rynek Główny.
Poniedziałek, 4 marca
Godz. 10.00 – Msza św. w kościele Ojców Pijarów pw. Najświętszej Marii Panny, ul. Dzielskiego 1 w Krakowie
Godz. 11.00 – uroczysty przemarsz do Zespółu Szkół Ekonomicznych nr 3
Im. Eugeniusza Kwiatkowskiego w Krakowie, ul. Macieja Miechowity 6
Godz. 12.00 – odsłonięcie tablicy upamiętniającej Barbarę Wiktor ps. ”Żar„, łączniczkę oddziału partyzanckiego AK-WiN
Częstochowa: piątek, 1 marca
17.30 – Msza Święta w kaplicy Cudownego Obrazu Matki Bożej na Jasnej Górze. Następnie przemarsz pod Tablicę Pamięci gen. Stanisława Sojczyńskiego – ”Warszyca„ w II Alei Najświętszej Maryi Panny.
Sobota, 2 marca
11.00 – częstochowska premiera filmu ”Mit o Szarym„ – legendarnym dowódcy Armii Krajowej żołnierzu wyklętym”– generale Antonim Hedzie w Młodzieżowym Domu Kultury, ul. Łukasińskiego 56/68. Następnie spotkanie z autorem scenariusza i reżyserem Grzegorzem Królikiewiczem.
Bydgoszcz: czwartek, 28 luty
17.00 – wykład Pawła Sztamy pt.: „Generał August Emil Fieldorf »Nil«. Szef Kedywu Komendy Głównej Armii Krajowej i jego powojenne losy”, który odbędzie się w Domu Polskim (przy ul. Grodzkiej 1).
Piątek, 1 marca
18.00 – spotkanie z okazji Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych w Galerii Wieży Ciśnień na Wzgórzu Dąbrowskiego (przy ul. Filareckiej 1)
Zaplanowano między innymi:
- Wernisaż wystawy „Nie jesteśmy żadną bandą. My jesteśmy z miast i wiosek polskich. 5. Wileńska Brygada Armii Krajowej na Pomorzu”
- Prezentacja filmu „Pomorski rajd majora »Łupaszki«”.
Białograj: poniedziałek, 11 marca
Sesja popularno-naukowa poświęcona żołnierzom wyklętym w auli Zespołu Szkół Ogólnokształcących przy ul. Kościuszki 41/43.
10.00 – otwarcie sesji przez starostę Białograja Mariana Tokarskiego
10.30 – wykład Justyny Dudek (IPN Lublin) pt.: „Czym było polskie podziemi niepodległościowe?”
10.50 – wykład Artura Piekarza (IPN Lublin) pt.: „Historia zamknięta w obiektywie. Hieronim Dekutowski »Zapora«, Zdzisław Broński »Uskok« i ich żołnierze”.
11.10 – prezentacja filmu dokumentalnego „Podkowa” z serii z Archiwum IPN
12.00 – złożenie wieńców i zapalenie zniczy pod tablicą Starostwa przy ul. Kościuszki 87.
Mińsk Mazowiecki: piątek, 1 marca
16.00 – złożenie kwiatów przy tablicy upamiętniającej ofiary komunistycznego aparatu bezpieczeństwa przy ul. Warszawskiej 161 /zbiórka Pl. Kilińskiego/
Sobota, 2 marca
14.00 – gra miejska „Żołnierze Wyklęci OBŁAWA 1944-1956” /zbiórka Pl. Kilińskiego, start – ul. Kazikowskiego/
18.00 – „Pamiętamy o Niezłomnych” – wieczór filmowo-poetycki (Miejski Dom Kultury, ul. Warszawska 173).
Niedziela, 3 marca
12.30 – Msza Święta w Kościele NNMP w intencji Żołnierzy Wyklętych.
13.30 – Uroczystości pod Pomnikiem Niepodległości – Apel Pamięci
MM