Pamiętajmy o ofiarach mordów dokonanych przez OUN i UPA
Niedziela, 11 lipca 2021 (10:32)W niedzielę już po raz piąty obchodzimy Narodowy Dzień Pamięci Ofiar Ludobójstwa dokonanego przez ukraińskich nacjonalistów na obywatelach II Rzeczypospolitej Polskiej – poinformował Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (UdSKiOR).
„Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wspólnie z Instytutem Pamięci Narodowej, Stowarzyszeniem Upamiętnienia Ofiar Zbrodni Ukraińskich Nacjonalistów, Zarządem Okręgu Wołyńskiego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej oraz władzami dzielnicy Żoliborz m.st. Warszawy organizują obchody upamiętniające ofiary mordów dokonanych przez Organizację Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) i Ukraińską Powstańczą Armię (UPA) na terenie województw południowo-wschodnich II RP w latach 1942-1947” – czytamy w informacji przesłanej PAP przez wydział prezydialny UdSKiOR.
Jak wyjaśniono, „w ramach obchodów na Skwerze Wołyńskim w Warszawie przed pomnikiem Ofiar Ludobójstwa dokonanego przez nacjonalistów ukraińskich na obywatelach II RP na terenie województw południowo-wschodnich w latach 1942-47 oraz przed pomnikiem 27. Wołyńskiej Dywizji Piechoty Armii Krajowej odbędzie się ceremonia złożenia kwiatów, którą poprzedzi modlitwa wspólna”.
Podczas uroczystości, które rozpoczną się o godz. 20.00 na Skwerze Wołyńskim przed pomnikiem Ofiar Ludobójstwa dokonanego przez nacjonalistów ukraińskich na obywatelach II RP na terenie województw płd.-wsch. w latach 1942-47, szef UdSKiOR Jan Józef Kasprzyk uhonoruje medalami „Pro Bono Poloniae” oraz „Pro Patria” osoby szczególnie zasłużone w kultywowaniu pamięci o ofiarach działań ukraińskich oddziałów OUN-UPA na terenach II Rzeczypospolitej.
Uroczystości przed pomnikiem 27. Wołyńskiej Dywizji Piechoty AK (Skwer Wołyński, ul. Gdańska) rozpoczną się ok. godz. 21.00.
„W niedzielę, 11 lipca 1943 r., oddziały Ukraińskiej Powstańczej Armii dokonały skoordynowanego ataku na 99 polskich miejscowości, głównie w powiatach kowelskim, horochowskim i włodzimierskim. Było to apogeum mordów dokonywanych przez ukraińskich nacjonalistów przy pomocy ukraińskiej ludności od 1942 r., w następnych dniach masakry były kontynuowane” – przypomniano w przesłanej informacji.
Podkreślono, że „zbrodnię, kwalifikowaną przez pion śledczy IPN jako ludobójstwo, przeprowadzili nacjonaliści ukraińscy z OUN-B i UPA na ludności polskiej Wołynia, Galicji Wschodniej, a także części Lubelszczyzny, Podkarpacia i Polesia”. „Szacuje się, że w jej wyniku tylko w latach 1943–45 zamordowano ok. 100 tys. Polaków. Ludność polska ginęła od kul, siekier, wideł, noży i innych narzędzi, nierzadko w kościołach podczas Mszy św. i nabożeństw” – napisano.
„22 lipca 2016 r. Sejm RP ustanowił 11 lipca Narodowym Dniem Pamięci Ofiar Ludobójstwa dokonanego przez ukraińskich nacjonalistów na obywatelach II Rzeczypospolitej Polskiej” – przypomniał UdSKiOR.
Komunikat IPN:
Instytut Pamięci Narodowej, w związku z przypadającym 11 lipca Narodowym Dniem Pamięci Ofiar Ludobójstwa, dokonanego przez ukraińskich nacjonalistów na obywatelach II Rzeczypospolitej Polskiej, przedstawia postępy prac nad uzupełnianiem „Bazy Zbrodni
Wołyńskiej” dostępnej on-line.
Nie ograniczamy się jedynie do ofiar wśród ludności polskiej, gdyż ofiarami ukraińskich nacjonalistycznych ugrupowań OUN/UPA w ramach „oczyszczania Ukrainy z obcego elementu” byli również obywatele II
Rzeczypospolitej narodowości żydowskiej, czeskiej, węgierskiej, niemieckiej, rosyjskiej oraz sami Ukraińcy, nierzadko sprzeciwiający się ludobójczej ideologii lub ratujący sąsiadów i krewnych.
Prace nad projektem zostały zainicjowane w lutym 2019 r. przez pracowników pionu archiwalnego IPN z Gdańska, Lublina i Warszawy, wspieranych merytorycznie przez dr. Leona Popka, zastępcę dyrektora Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN. W lipcu 2020 r. na stronie
https://zbrodniawolynska.pl/ została dodana nowa sekcja – Baza Ofiar, gdzie udostępniono pierwszą partię ponad 17000 rekordów dot. pojedynczych osób, rodzin i faktów zbrodni, głównie z woj. wołyńskiego.
W kolejnym etapie prac dołączyli pracownicy oddziałów IPN w Rzeszowie, we Wrocławiu i w Poznaniu, opracowując głównie rekordy z województw tarnopolskiego, stanisławowskiego i lwowskiego. Równolegle w pozostałych oddziałach i delegaturach IPN są prowadzone kwerendy w
celu znalezienia informacji o osobach, których nie ma jeszcze w bazie.
Obecnie na stronie jest dostępnych ponad 28 000 rekordów, przypisanych do prawie 3000 miejsc zbrodni, głównie z obszaru przedwojennych województw: wołyńskiego, stanisławowskiego, lwowskiego i
tarnopolskiego. Warto jednak podkreślić, że prace nad projektem wciąż trwają, a dane są na bieżąco uzupełniane i weryfikowane.
Integralną częścią projektu jest mapa miejsc zbrodni popełnionych przez nacjonalistów ukraińskich w województwach kresowych, będąca kolejną z sekcji na stronie https://zbrodniawolynska.pl/.
Do tej pory udało się zlokalizować i powiązać z Bazą ponad 2000 punktów – miejsc zbrodni. Podobnie jak Baza, mapa również będzie systematycznie rozbudowywana i uzupełniana.
Zakończenie projektu przewidywane jest na lipiec 2023 roku, co zbiegnie się obchodami 80. rocznicy Ludobójstwa. Chcemy do tego czasu wydobyć z niepamięci jak najwięcej informacji o losach zamordowanych Polaków oraz upamiętnić te osoby, które w zdecydowanej większości nie
posiadają nawet swoich grobów. Korzystający z Bazy będą mieli możliwość zgłaszania uzupełnień do opisów oraz dodawania nowych za pomocą specjalnie przygotowanego formularza kontaktowego.
PROJEKT IPN I TEATRU „NIE TERAZ” - „WOŁYŃ 1943. PAMIĘTAMY”
https://ipn.gov.pl/pl/aktualnosci/146840,Projekt-IPN-i-Teatru-Nie-Teraz-Wolyn-1943-Pamietamy.html
Teatr „Nie Teraz” dziesięć lat temu stworzył przedstawienie
„Ballada o Wołyniu”, pierwszą w polskim teatrze próbę
opowiedzenia tego, co ocalonym z Zagłady przez lata całe nie pozwalały wypowiedzieć ściśnięte strachem i grozą usta.
Zainspirowani artystyczną formą, Biuro Edukacji Narodowej IPN wspólnie z teatrem na początku czerwca 2021 r. rozpoczęło projekt „Wołyń 1943. Pamiętamy”.
Projekt polega na czytaniu poezji o tematyce wołyńskiej przez osoby pochodzące z różnych środowisk i mieszkające w różnych częściach świata mówiących na co dzień w różnych językach. W tę inicjatywę zaangażowali się polonijni nauczyciele i uczniowie z różnych części świata, od obu Ameryk przez Europę po Kamczatkę.
W ciągu miesiąca udało się zebrać kilkadziesiąt nagrań wierszy. Kolejne wciąż spływają. Przetłumaczymy je na języki: angielski, francuski, niemiecki, węgierski, ukraiński, rosyjski, litewki, łotewski, estoński i portugalski. Nagrania wierszy w wykonaniu Polaków i Polonii z różnych stron świata będą systematycznie publikowane przez cały lipiec i sierpień na kanale YT: IPNtv.
Zapraszamy wszystkich, którym bliska jest pamięć o ofiarach Zbrodni Wołyńskiej, do wzięcia udziału w projekcie. Polega on na nagraniu filmowym własnej aranżacji fragmentu lub całości wiersza z
załączonej propozycji. Nagranie należy przesłać do Instytutu Pamięci Narodowej na adres: sergiusz.kazimierczuk@ipn.gov.pl.