Walka o duszę narodu
Piątek, 21 maja 2021 (15:05)Zdjęcia z archiwów państwowych i kościelnych, agencji prasowych, lokalnych placówek muzealnych oraz ze zbiorów prywatnych składają się na otwartą dziś w Częstochowie plenerową wystawę IPN pt. „Walka o duszę narodu. Wokół obchodów Milenium i Tysiąclecia Państwa Polskiego 1956–1966/1967”.
Fotografie, na których uwieczniono wydarzenia sprzed lat, są prezentowane przed bazyliką archikatedralną pw. Świętej Rodziny w Częstochowie na 30 panelach, połączonych w dziesięć wolnostojących kubików.
Uczestniczący w uroczystości otwarcia wystawy prezes IPN Jarosław Szarek przypomniał ważne społeczne protesty, które w latach PRL prowadziły Polskę do wolności – Czerwiec ′56, Marzec ′68, bunty robotnicze z 1970 i 1976 r.
– One wszystkie prowadziły do wielkiego zrywu – lata 1980 r., z którego wyrosła „Solidarność”. Ale gdzieś, myślę, w tej opowieści zapominamy o jednym, jeżeli nie najistotniejszym elemencie tych zmagań – o uroczystościach milenijnych, o uroczystościach tysiąclecia chrztu Polski, które były – tak jak wystawa zatytułowana – walką o duszę narodu. Tak te uroczystości określali rządzący w tym czasie Polską. Powiedzieli wprost, że rok 1966 to ten moment, kiedy rozegra się walka o duszę narodu – powiedział prezes.
Jak ocenił, uroczystości milenijne były wielkim zwycięstwem, także osobistym, prymasa kard. Stefana Wyszyńskiego.
– Jego droga do uroczystości milenijnych była długa, bo prowadziła przez lata uwięzienia – dodał Szarek.
Przypomniał, że jasnogórskie uroczystości z 3 maja 1966 r. zgromadziły rzesze Polaków.
– To o mury Jasnej Góry rozbiła się materialistyczna ideologia systemu komunistycznego. To uroczystości milenijne pokazały siłę ducha i zwycięstwo tego ducha ponad materią – powiedział prezes IPN Szarek, który ocenił, że bez tego wydarzenia i kard. Wyszyńskiego nie doszłoby do kolejnych – także wyboru Jana Pawła II na papieża – ani do przemian z lat 80. i odzyskania wolności.
Obchody milenijne rozpoczęły się 14 kwietnia 1966 r. – tysiąc lat od symbolicznej daty przyjęcia chrztu przez Mieszka I. Kulminacyjnym punktem uroczystości była odprawiona 3 maja na wałach klasztoru Ojców Paulinów na Jasnej Górze uroczysta Suma pontyfikalna. Wzięło w niej udział kilkaset tysięcy wiernych, zgromadzonych na błoniach przed klasztorem.
Wystawa, przygotowana przez Oddziałowe Biuro Edukacji Narodowej IPN w Lublinie, poświęcona jest realizowanemu przez Kościół w latach 1956-1966 programowi obchodów Milenium Chrztu Polskiego oraz odbywającym się niemalże równolegle państwowym obchodom rocznicy Tysiąclecia Państwa Polskiego.
Ekspozycja ukazuje główne uroczystości kościelne organizowane w kraju i na obczyźnie, ich przebieg, zaangażowanie i zainteresowanie społeczeństwa oraz nieocenioną rolę Prymasa Stefana Wyszyńskiego. Z tymi wydarzeniami zestawia „konkurencyjne” działania aparatu państwa mające na celu przede wszystkim utrudnienie oraz przyćmienie obchodów religijnych.
APW, PAP