• Wtorek, 19 maja 2026

    imieniny: Piotra, Iwa

Losy represjonowanych osób

Wtorek, 27 kwietnia 2021 (17:32)

W Domu Polonii w Pułtusku 27 kwietnia prezes Instytutu Pamięci Narodowej (IPN) dr Jarosław Szarek otworzył wystawę pt. „Rozkaz nr 00485. Antypolska operacja NKWD na sowieckiej Ukrainie 1937–1938”.

Wystawa „Rozkaz nr 00485. Antypolska operacja NKWD na sowieckiej Ukrainie 1937–1938” składa się z 16 plansz, na których przedstawione zostały losy osób represjonowanych w ramach operacji antypolskiej, przeprowadzonej przez NKWD w Związku Sowieckim w latach 1937–38.

W ramach operacji aresztowano ponad 143 tys. osób, spośród których co najmniej 111 tys. skazano na karę śmierci.

Blisko 30 tys. Polaków zesłano do łagrów. W sowieckiej republice ukraińskiej, gdzie znajdowało się największe skupisko ludności polskiej w ZSRS, osądzono 55 tys. 928 Polaków, z których 47 tys. 327 zamordowano.

„W przygotowanej przez Archiwum IPN ekspozycji wykorzystano dokumenty przekazane do IPN przez ukraińskie Państwowe Archiwa Obwodowe w Odessie, Chmielnickim i Winnicy, w związku z realizacją zawartego 26 marca 2018 r. porozumienia dotyczącego współpracy archiwalnej” – podał w komunikacie Sławomir Bardski z Biura Prezesa i Komunikacji Społecznej IPN.

Bardski dodał, że „umowy te przewidują udostępnienie polskim archiwistom tysięcy dokumentów dotyczących zbrodni NKWD popełnionej na Polakach w latach 1937–1938 w Związku Sowieckim”.

Wyjaśniono, że „w ramach współpracy z archiwum w Chmielnickim pozyskano dotychczas najpokaźniejszą część ze wszystkich ukraińskich nabytków, czyli ponad trzy i pół tysiąca jednostek archiwalnych (3609 j.a.), co przekłada się na 405 tys. 372 pliki cyfrowe w formacie tiff”.

Z Archiwum Państwowego Obwodu Odeskiego przyjęto kopie 171 tomów akt, co stanowi 20 tys. 786 plików cyfrowych, natomiast z archiwum w Winnicy 46 tys. 458 kopii dokumentów pochodzących z 406 jednostek.

Wernisaż ekspozycji dostępny jest w Domu Polonii w Pułtusku.

APW, PAP