• Wtorek, 19 maja 2026

    imieniny: Piotra, Iwa

Trybunał Konstytucyjny o kwestii kadencji RPO

Czwartek, 15 kwietnia 2021 (11:18)

Trybunał Konstytucyjny orzekł dzisiaj, że przepis ustawy o RPO, który pozwala pełnić obowiązki Rzecznikowi Praw Obywatelskich po upływie kadencji do czasu objęcia stanowiska przez następcę, jest niezgodny z Konstytucją.

W ciągu trzech najbliższych miesięcy powinna zostać uchwalona ustawa regulująca sytuacje, w których urząd Rzecznika Praw Obywatelskich jest nieobsadzony przez jakiś czas po upływie kadencji – wskazał w uzasadnieniu dzisiejszego wyroku Trybunał Konstytucyjny.

W uzasadnieniu wyroku dotyczącego RPO sędzia Stanisław Piotrowicz podkreślił, że trzymiesięczny okres na utratę mocy przez przepis określony został w trosce o zachowanie ciągłości ochrony praw i wolności obywateli. „Jest to czas dla parlamentu na dostosowanie systemu prawnego do orzeczenia Trybunału. W ciągu trzech najbliższych miesięcy powinna zostać uchwalona ustawa regulująca sytuacje, w których urząd Rzecznika jest nieobsadzony przez jakiś czas po upływie kadencji” – wskazał TK.

Trybunał poinformował też, że podczas rozpatrywania tej sprawy „stwierdził istnienie uchybień w prawie, których usunięcie jest niezbędne do zapewnienia spójności systemu prawnego RP”. W związku z tym TK postanowił skierować do Sejmu postanowienie sygnalizacyjne, które wskazuje, że „analogiczne do niekonstytucyjnego przepisu rozwiązania dotyczą także innych organów, których kadencje określone są w konstytucji”.

W uzasadnieniu TK podkreślił także znaczenie konstytucyjnej zasady domniemania konstytucyjności, zgodnie z którą wszystkim przepisom składającym się na system prawny przysługuje domniemanie ich zgodności z Konstytucją do momentu odmiennego orzeczenia TK.

Zauważono, że tylko Trybunał Konstytucyjny decyduje o tym, czy dany przepis jest konstytucyjny. Podkreślono przy tym, że Trybunał nie może dokonywać takiej oceny z urzędu bez wcześniejszego zgłoszenia danej sprawy przez uprawniony organ.

AB, PAP