Kresowianie pamiętają o bohaterach

Wtorek, 22 stycznia 2013 (20:12)

„Za naszą wolność i waszą” – pod takim hasłem odbyła się uroczystość na placu Łukiskim w Wilnie, gdzie Polacy uczcili 150. rocznicę wybuchu Powstania Styczniowego. Uroczystości rocznicowe odbyły się także m. in. w Grodnie i Brześciu na Białorusi.

Ulicami stolicy Litwy na górę Trzech Krzyży przeszedł marsz harcerzy i uczniów polskich szkół na Litwie, gdzie odprawiono Mszę św. w intencji Polski i Litwy. Uroczystości na wileńskim placu Łukiskim odbyły się pod hasłem „Za naszą wolność i waszą”.

Sejm na Litwie zdecydował, że rok 2013 będzie ogłoszony rokiem Powstania Styczniowego, na co nie wyraził zgody polski Sejm. W związku z decyzją litewskich polityków w tym roku zaplanowano szereg imprez na terenie całej Litwy, które upamiętnią wydarzenia sprzed 150 lat. Wśród nich będą m.in. koncerty, przedstawienia teatralne czy liczne konferencje historyczne, w których udział wezmą naukowcy z Litwy, Polski, Białorusi i Ukrainy. Głównym celem uroczystości i imprez – wyjaśnił Polskiemu Radiu znany litewski historyk prof. Arturas Bumblauskas – jest podkreślenie historycznych związków łączących Litwę z Polską i innymi państwami sąsiednimi. – Propagowany też będzie herb Powstania Styczniowego, pod jakim powstańcy szkli do boju – Orzeł, Pogoń i Archanioł Michał – powiedział historyk, cytowany przez Informacyjną Agencję Radiową (IAR).

Z okazji rocznicy wybuchu Powstania Styczniowego dziś do obiegu wprowadzono srebrną monetę kolekcjonerską o nominale 50 litów. IAR wyjaśnia, że prezentacja monety odbyła się w muzeum powstania 1863 roku we wsi Paberżes, rejonu kiejdańskiego.

W Kijowie pracownicy ambasady i polskich konsulatów złożyli kwiaty pod tablicą, która znajduje się na ścianie, gdzie zastrzelono pięciu Polaków. Byli to głównie ziemianie, oficerowie i urzędnicy. 

Polacy na Białorusi pamiętają bohaterów

Również nasi rodacy mieszkający na terenie obecnej Białorusi upamiętnili bohaterów walczących w Powstaniu Styczniowym. Obchody 150. rocznicy jego wybuchu zorganizowały polskie konsulaty generalne w Grodnie i Brześciu.

W Brześciu Polacy mieszkający na tych terenach, około 40 dziennikarzy oraz osoby związane z propagowaniem kultury, już w niedzielę odwiedzili miejsca związane z bohaterami i wydarzeniami sprzed 150 lat – miejsca pamięci o tamtych ważnych dla niepodległości Polski wydarzeniach, które wpłynęły na dalsze losy naszej Ojczyzny. Portal Kresy.pl podaje, że uczestnicy wyjazdu odwiedzili m.in. dawny folwark Ostrów, gdzie znajduje się krzyż z tablicą informującą o tym, iż w tym właśnie miejscu w latach 1862-1863 mieszkał Romuald Traugutt – jeden z przywódców Powstania Styczniowego.

Kolejnym punktem niedzielnych obchodów było złożenie kwiatów i zapalenie zniczy przez polskich kombatantów i harcerzy mieszkających na Białorusi przy zbiorowej mogile powstańców znajdującej się w pobliżu miejscowości Sobole, a także pod pomnikiem z krzyżem na zbiorowej mogile powstańców w Kosowie Poleskim.

Ponadto w czasie wyjazdu jego uczestnicy byli przy kapliczce upamiętniającej bitwę powstańców w pobliżu miejscowości Miłowidy. Dzisiejsze uroczystości zorganizowane przez Polski Konsulat Generalny w Brześciu odbyły się w miejscowości Domaczewo, gdzie zapalono znicze pod pomnikiem powstańców, którzy zginęli tam podczas jednej z bitew.

Mieszczący się w Grodnie polski konsulat generalny planuje rozpropagować na szeroką skalę miejsca związane z Powstaniem Styczniowym. W planach jest m.in. wydanie broszury informacyjnej dotyczącej miejsc pamięci na Grodzieńszczyźnie. Ponadto zorganizowane zostaną także dyskusje historyczne na temat powstania. W ostatnich dniach dyplomaci odwiedzili mogiły powstańców 1863 roku, m. in. Karoliny Rychlewiczowej, spoczywającej na cmentarzu w Bieniakoniach i Walerii Ciechanowiczowej, której szczątki znajdują się na cmentarzu w Lidzie. Wiele osób przybyło na cmentarz w Jeziorach. Tam uroczyście złożono kwiaty na odrestaurowanej mogile powstańców oddziału „Langera”.

IAR wyjaśnia, że polscy dyplomaci byli także w kościele w miejscowości Iszczołna pod Szczuczynem, gdzie poświęcono tablicę ku czci ks. Adama Falkowskiego, proboszcza tamtejszej parafii. Kapłan został stracony w 1863 roku przez władze rosyjskie za odczytanie z ambony manifestu Rządu Narodowego, wzywającego do powstania. Wiosną konsulat planuje wyjazdy historyczne dla polskiej młodzieży i studentów z Grodzieńszczyzny. Poprzez objazdy miejsc upamiętniających bohaterów Powstania Styczniowego młodzi Polacy z tej części Kresów będą mogli głębiej poznać historię naszej Ojczyzny i unaocznić posiadaną wiedzę.

Izabela Kozłowska