W hołdzie polskim monarchom

Czwartek, 3 grudnia 2015 (19:07)

„Skarby Stanisława Augusta” to wyjątkowa seria monet kolekcjonerskich zapoczątkowana w 2013 r. Odwzorowuje słynną XVIII-wieczną serię medali z wizerunkami królów Polski (obecnie oryginalna kolekcja medali znajduje się w Muzeum Narodowym Historii Ukrainy w Kijowie) wykonaną na zlecenie ostatniego władcy Polski Stanisława Augusta Poniatowskiego przez Jana Filipa Holzhaeussera i Jana Jakuba Reichla.

Medale, które powstawały w mennicy warszawskiej w latach 1791–1797/1798, były wzorowane na 22 portretach namalowanych w latach 1768-1771 przez Marcella Bacciarellego do Pokoju Marmurowego w Zamku Królewskim w Warszawie.

Zarówno malarską, jak i medalierską serię rozpoczyna Bolesław Chrobry, a kończy wizerunek Augusta III Sasa. Dodatkowy portret Stanisława Leszczyńskiego, umieszczony na 23. medalu, powstał najprawdopodobniej na podstawie obrazu Jana Bogumiła Plerscha.

Z kolei seria monet „Skarby Stanisława Augusta” obejmuje 24 wizerunki monarchów – 23 z oryginalnej serii królewskiej oraz portret Stanisława Augusta, który ma zostać odtworzony na podstawie medali z epoki. Podobnie jak w XVIII wieku medale, tak również obecnie monety kolekcjonerskie emitowane przez NBP są bite w złocie i w srebrze, a ich nominały to odpowiednio 500 i 50 złotych. Rewersy obu monet przedstawiają portrety królów, zaś na awersie prezentowane są odwrotne strony medali z życiorysami królów (zredagowanymi w j. łacińskim), które w odróżnieniu od oryginałów zawierają dodatkowo cechy charakterystyczne dla monet NBP – godło Rzeczypospolitej Polskiej oraz nominał i rok emisji.

Jak powiedziała NaszemuDziennikowi.pl Monika Mularz-Dobrowolska z Oddziału Okręgowego NBP w Rzeszowie, rewersy obu monet – złotej i srebrnej – przedstawiają wizerunek króla Kazimierza Jagiellończyka wzorowany na portrecie autorstwa Marcella Bacciarellego. Natomiast na awersach odwzorowano łaciński napis z medalu, który w tłumaczeniu brzmi: „Jagiełły syn drugi, Prusy na żądanie mieszkańców spod jarzma niemieckiego wyrwawszy, do korony przywrócił i prowincją zrobił. Umarł w Grodnie Roku Pańskiego 1492, mając lat 66, po 45 latach panowania, dnia 7 czerwca”.

– Autorem awersów oraz napisów na rewersach monet jest Robert Kotowicz, z kolei rewersy zaprojektowała Anna Wątróbska-Wdowiarska. Złota moneta 500-złotowa została wybita w nakładzie nieprzekraczającym 600 sztuk, a jej cena to 11 500 złotych, z kolei nakład srebrnej 50-złotówki to 5250 egzemplarzy, a jej cena wynosi 720 złotych – mówi Monika Mularz-Dobrowolska.

„Kazimierz Jagiellończyk” jest 9. monetą w serii „Skarby Stanisława Augusta”. Wcześniej ukazały się kolejno monety z wizerunkami: Bolesława Chrobrego, Wacława II Czeskiego, Władysława Łokietka, Kazimierza Wielkiego, Ludwika Węgierskiego, Królowej Jadwigi, Władysława Jagiełły oraz Władysława Warneńczyka. Emisja kolejnej, 10. monety z serii „Skarby Stanisława Augusta” – „Jan Olbracht”, została zaplanowana na czerwiec 2016 r. Również dzisiaj NBP wprowadził do obiegu „Półgrosz Władysława Jagiełły” – ósmą monetę 20-złotową w serii „Historia monety polskiej”, upamiętniającej liczącą przeszło 1000 lat historię polskiego mennictwa. Do banków trafiło do 20 tysięcy sztuk monet, a można je kupić w cenie emisyjnej 175 złotych.  

Mariusz Kamieniecki