• Niedziela, 3 maja 2026

    imieniny: Marii, Antoniny, Świętosławy

Biskup niezłomny

Wtorek, 2 stycznia 2024 (14:11)

Obchody 120. rocznicy urodzin ks. abp. Antoniego Baraniaka, biskupa niezłomnego – odbędą się 7 stycznia. Centralne uroczystości zaplanowano w parafii św. Marcina w Mchach, rodzinnej miejscowości duchownego.
Mszy św. będzie przewodniczył ks. abp Stanisław Gądecki, przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski.

Sejm Rzeczypospolitej Polskiej uchwałą z 28 lipca 2023 r. ogłosił 2024 Rokiem Arcybiskupa Antoniego Baraniaka.

1 stycznia minęła 120. rocznica urodzin salezjanina, arcybiskupa metropolity poznańskiego, ks. Antoniego Baraniaka, więźnia reżimu komunistycznego.

„Z tej okazji w niedzielę 7 stycznia 2024 r. o godz. 13.00 ks. abp Stanisław Gądecki, metropolita poznański
i przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski, odprawi Mszę św. [...] – przekazało biuro prasowe Episkopatu Polski.

Antoni Baraniak urodził się 1 stycznia 1904 r. we wsi Sebastianowo (parafia Mchy w dekanacie boreckim). Wstąpił do zgromadzenia salezjanów. Święcenia kapłańskie przyjął w 1930 r. w Krakowie.

Od 1933 r. był sekretarzem metropolity poznańskiego
i gnieźnieńskiego, Prymasa Polski, ks. kard. Augusta Hlonda, a po wojnie – Prymasa Stefana Wyszyńskiego.
W 1951 r. Papież Pius XII mianował go biskupem pomocniczym archidiecezji gnieźnieńskiej.

We wrześniu 1953 r. jako najbliższy współpracownik Prymasa Tysiąclecia ks. bp Baraniak został aresztowany
i uwięziony przez komunistyczną bezpiekę na warszawskim Mokotowie.

W areszcie poddano go śledztwu na podstawie art. 7 Dekretu o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych
w okresie odbudowy kraju z 13 czerwca 1946 r.

Więziono go bez procesu przez 27 miesięcy.
Był poddawany okrutnym torturom (dawano mu m.in. zastrzyki, zatruwano organizm, trzymano w fekaliach, przez kilka dni i nocy więziono nago w wilgotnej celi). Komuniści chcieli wymusić na nim zeznania przeciwko
ks. kard. Stefanowi Wyszyńskiemu. Wbrew regulaminowi nie pozwolono mu na pisanie i otrzymywanie listów, widzenie z rodziną i praktyki kapłańskie, mimo wielokrotnych interwencji u władz śledczych i więziennych, a także inspekcji prokuratorskich. Na wolność powrócił dopiero w 1956 r. Był wyniszczony fizycznie i psychicznie.

W 1957 r. został mianowany arcybiskupem metropolitą poznańskim. Mimo sprzeciwu władz w 1966 r. zorganizował w Poznaniu obchody tysiąclecia Chrztu Polski, a następnie milenium biskupstwa poznańskiego. Brał udział w Soborze Watykańskim II.

Zmarł po długiej i ciężkiej chorobie 13 sierpnia 1977 r. Umierającego metropolitę odwiedził w szpitalu ks. kard. Karol Wojtyła, który – jako Papież Jan Paweł II podczas pielgrzymki do Poznania w 1983 r. – wspominał, że jego „pasterskie męstwo, wielką pokorę i Bogu znane zasługi otaczamy zawsze głęboką czcią”. Ksiądz abp Antoni Baraniak został pochowany w podziemiach poznańskiej katedry.

Prezydent Andrzej Duda w stulecie odzyskania przez
Polskę niepodległości w 2018 r. uhonorował pośmiertnie
ks. abp. Antoniego Baraniaka Orderem Orła Białego.

APW, PAP