Europejski Dzień Pamięci Ofiar Stalinizmu i Nazizmu
Środa, 23 sierpnia 2023 (11:09)W 2023 r. mija 15 lat od ustanowienia przez Parlament Europejski dnia 23 sierpnia Europejskim Dniem Pamięci Ofiar Stalinizmu i Nazizmu, wybór daty przypomina o pakcie Ribbentrop-Mołotow – przypomniało dziś polskie MSZ.
„Wybór daty przypomina o zawartym 23 sierpnia 1939 r. pakcie o nieagresji pomiędzy III Rzeszą niemiecką
a Związkiem Socjalistycznych Republik Sowieckich, zwanym też paktem Ribbentrop-Mołotow (od nazwisk ministrów spraw zagranicznych obu państw, Joachima
von Ribbentropa i Wiaczesława Mołotowa). Najważniejszym elementem tego paktu był tajny protokół, w którym oba totalitarne systemy dokonały podziału stref wpływów
w Europie Środkowo-Wschodniej” – przypomniał resort dyplomacji.
ZSRS miały przypaść Finlandia, Łotwa oraz Estonia,
zaś III Rzeszy Litwa. W kwestii rozbioru ziem polskich granicę ustalono na linii rzek Narwi, Wisły i Sanu. Dodatkowo strona sowiecka zgłosiła swoje zainteresowanie należącą do Rumunii Besarabią.
Jak przypomina MSZ, 1 września 1939 r. napaścią nazistowskich Niemiec na Polskę rozpoczęła się realizacja ustaleń zawartych w tajnym protokole. Wykonując założenia paktu 17 września 1939 r., Armia Czerwona dokonała inwazji na wschodnie województwa Polski, zadając cios w plecy Wojsku Polskiemu walczącemu
z niemiecką agresją. 28 września 1939 r. III Rzesza i ZSRS zawarły traktat o przyjaźni i granicach, zwany również
II paktem Ribbentrop-Mołotow. Dokonano w nim wówczas korekty sierpniowych ustaleń: m.in. Litwa weszła do strefy wpływów sowieckich, a granicę niemiecko-sowiecką na ziemiach polskich przesunięto z Wisły na rzekę Bug. Republiki bałtyckie zostały brutalnie i bezprawnie anektowane przez ZSRS w 1940 r., a Rumunii – za przyzwoleniem III Rzeszy – Sowieci odebrali Besarabię. Jedynie Finlandii udało się uniknąć podobnego losu, dzięki sukcesom w stoczonej na przełomie 1939/1940 r. tzw. wojnie zimowej z Sowietami, okupionym jednak stratami terytorialnymi.
MSZ podkreśliło w oświadczeniu, że współpraca III Rzeszy
i ZSRS, zapoczątkowana paktem zawartym 23 sierpnia 1939 r., przyniosła nieodwracalne zmiany. Europa Środkowo-Wschodnia, a zwłaszcza Polska, odczuwa okropności II wojny światowej, zaś po jej zakończeniu – 50-letnie panowanie reżimu komunistycznego, trwające
aż do ostatecznego upadku ZSRS.