Uroczystość Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski

Środa, 3 maja 2023 (08:55)

Kościół w Polsce 3 maja obchodzi uroczystość Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski, która została ustanowiona przez Papieża Benedykta XV w 1920 roku na prośbę biskupów polskich po odzyskaniu niepodległości.

Uroczystość ta – głęboko zakorzeniona w naszej historii – nawiązuje do Ślubów Lwowskich Jana Kazimierza z 1656 roku

W czasie najazdu szwedzkiego, 1 kwietnia 1656 roku w katedrze lwowskiej przed wizerunkiem Matki Bożej Łaskawej król Jan Kazimierz złożył uroczyste śluby: „Ciebie za patronkę moją i za Królowę państw moich dzisiaj obieram”. W trakcie ślubowania zobowiązywał się szerzyć cześć Maryi, wystarać się u Papieża o pozwolenie na obchodzenie Jej święta jako Królowej Korony Polskiej, a także zająć się losem chłopów i zaprowadzić w państwie sprawiedliwość społeczną.

Nuncjusz apostolski abp Pietro Vidoni, który przewodniczył uroczystej Mszy św. w katedrze lwowskiej, dodał do modlitwy wezwanie „Królowo Korony Polskiej, módl się za nami”, które zgromadzeni biskupi i senatorowie trzykrotnie powtórzyli.

Autorem tekstu ślubów lwowskich był późniejszy męczennik św. Andrzej Bobola.

8 września 1717 roku dokonano koronacji jasnogórskiego obrazu, co było powszechnie uznawane za koronację Maryi na Królową Polski.

Papież Pius X w 1908 roku zezwolił na wpisanie wezwania „Królowo Polski” na stałe do litanii loretańskiej. W tym samym roku ustanowił dla diecezji lwowskiej święto Królowej Polski.

Po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku Episkopat Polski zwrócił się do Stolicy Apostolskiej o wprowadzenie święta dla Polski pod wezwaniem „Królowej Polski”. Papież Benedykt XV przychylił się do tej prośby 14 stycznia 1920 roku.

W obliczu zagrożenia potopem bolszewickim, w 1920 roku Episkopat odwołał się do ślubów Jana Kazimierza, oddając na Jasnej Górze w lipcu 1920 roku po raz kolejny polski Naród Maryi Królowej Polski. W 3 tygodnie później, 15 sierpnia, polska armia odniosła zwycięstwo nad bolszewikami, zwane Cudem nad Wisłą.

W 1925 roku Papież Pius XI rozszerzył święto NMP Królowej Polski na wszystkie diecezje w Polsce, a jako datę jego obchodów wyznaczył 3 maja.

Gorącym orędownikiem odnowienia ślubów Narodu Polskiego był Prymas August Hlond. W 1936 roku na Jasnej Górze, przybyła tam w liczbie 100 tys. osób młodzież akademicka, złożyła ślubowanie, w którym wybrała Matkę Bożą na swoją patronkę, zobowiązując się kształtować życie społeczne na wartościach religijno-narodowych, w duchu chrześcijańskim.

W 300. rocznicę królewskich ślubów Jana Kazimierza nową ich wersję opracował internowany wówczas w Komańczy Prymas Stefan Wyszyński. 26 sierpnia 1956 roku wierni na Jasnej Górze uroczyście ślubowali Maryi: „Przyrzekamy uczynić wszystko, co leży w naszej mocy, aby Polska była rzeczywistym królestwem Twoim i Twojego Syna, poddanym całkowicie pod Twoje panowanie, w życiu naszym osobistym, rodzinnym, narodowym i społecznym”.

Tekst ślubów odczytał biskup Michał Klepacz (pełniący w tym czasie obowiązki przewodniczącego Episkopatu). O osobie uwięzionego Prymasa przypominał pusty fotel, ustawiony przed ołtarzem.

W 1957 r. z inicjatywy prymasa Wyszyńskiego rozpoczęła się „Wielka Nowenna” przygotowująca Kościół w Polsce do obchodów Millennium Chrztu Polski. Połączona została z peregrynacją cudownego obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej po wszystkich diecezjach i parafiach. Nawet „aresztowanie” obrazu przez SB nie wpłynęło na zastraszenie społeczeństwa.

W 1962 r. Papież Jan XXIII ogłosił Maryję Królową Polski i jej główną patronką, a święto NMP Królowej Polski stało się świętem I klasy we wszystkich diecezjach polskich. W 1969 roku Paweł VI na prośbę Prymasa Wyszyńskiego podniósł święto do rangi uroczystości.

Podczas jasnogórskich obchodów Millennium Chrztu Polski 3 maja 1966 roku cały polski Episkopat w obecności kilkuset tysięcy pielgrzymów dokonał uroczystego ślubowania NMP. W uroczystościach milenijnych pragnął uczestniczyć Papież Paweł VI, na to jednak nie zgodziły się komunistyczne władze. Dopiero Jan Paweł II mógł jako pierwszy w historii papież przybyć na Jasną Górę.

Zawierzenie Jana Pawła II

3 i 4 czerwca 1979 r. Jan Paweł II dokonał aktu zawierzenia Pani Jasnogórskiej: „...Zawierzam Ci, o Matko Kościoła, wszystkie sprawy tego Kościoła, całą jego misję i całą jego służbę w perspektywie kończącego się drugiego tysiąclecia dziejów chrześcijaństwa na ziemi”.

W 1982 r. Kościół obchodził 600-lecie obecności cudownego obrazu na Jasnej Górze. Zwieńczeniem kilkuletnich przygotowań do tego jubileuszu była kolejna obecność w Częstochowie Jana Pawła II, który przewodniczył obchodom 18 i 19 czerwca 1983 roku.

Od 1992 roku (tak jak w okresie międzywojennym) dzień ten jest świętem narodowym Polski – dla upamiętnienia zarówno uchwalenia Konstytucji w 1791 roku, jak i święta Królowej Polski.

Nowego Aktu Zawierzenia Narodu Polskiego Matce Bożej – z okazji rocznicy 1050-lecia chrztu Polski – dokonał 3 maja 2016 roku obecny przewodniczący KEP ks. abp Stanisław Gądecki.

JG, PAP