Cześć i chwała bohaterom
Środa, 18 października 2017 (11:39)W najbliższy piątek, w Rzeszowie odbędzie się uroczysty pochówek Żołnierzy Niezłomnych – Leopolda Rząsy i Michała Zygo. Szczątki bohaterów polskiej wolności zamordowanych przez reżim komunistyczny zostały odnalezione w 2015 r. przez zespół pod kierownictwem prof. Krzysztofa Szwagrzyka.
Michał Jan Zygo ps. „Szymon”, żołnierz Obwodu, a następnie Inspektoratu ZWZ-AK Rzeszów oraz Leopold Rząsa ps. „Wacław”, „Augustyn”, „Jesiotr”, żołnierz ZWZ-AK Obwodu Rzeszów zostali skazani na karę śmierci 21 października 1948 r. w pokazowym procesie przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Rzeszowie.
Sentencja orzeczenia stalinowskiego sądu brzmiała: „…za udział w związkach usiłujących przemocą usunąć organa władzy zwierzchniczej narodu i zmienić ustrój Państwa Polskiego”. Wraz z Władysławem Kobą ps. „Marcin”, „Rak”, „Tor”, „Żyła”, kpt., oficerem służby stałej WP, uczestnikiem wojny obronnej 1939 r., działaczem konspiracji, od 1943 r. oficerem dywersji Obwodu AK Jarosław i dowódcą plutonu dywersyjnego, kierownikiem informacji Rady WiN Rzeszów, a od końca 1946 r. kierownikiem Wydziału Informacji Okręgu WiN Rzeszów zostali rozstrzelani strzałem katyńskim 31 stycznia 1949 r. w ubeckim więzieniu na Zamku w Rzeszowie.
Miejsca pochówku działaczy podziemia niepodległościowego – przez długie lata – były okryte tajemnicą. I choć krewni mieli przypuszczenia, że po dokonaniu zbrodni szczątki ich bliskich zakopano w dole śmierci na cmentarzu parafialnym w Zwięczycy (obecnie Cmentarz Komunalny przy ul. Podkarpackiej w Rzeszowie), to fakt ten potwierdziły dopiero badania przeprowadzone przez zespół Samodzielnego Wydziału Poszukiwań Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie pod kierownictwem prof. Krzysztofa Szwagrzyka, który w ramach programu badawczego „Poszukiwania nieznanych miejsc pochówków ofiar terroru komunistycznego 1944-1956”, we wrześniu 2015 r. przeprowadził ekshumację.
Badania genetyczne potwierdziły, że rzeczywiście są to szczątki kolejnych trzech polskich bohaterów wydobyte z dołów niepamięci. Uroczysty pogrzeb państwowy ostatniego szefa rzeszowskich struktur WiN awansowanego na stopień mjr. Władysława Koby z wojskowym ceremoniałem, z udziałem marszałka Sejmu, władz województwa podkarpackiego odbył 17 września 2016 r. na Cmentarzu Komunalnym na Zasaniu w Przemyślu. Natomiast uroczystości pogrzebowe Michała Zygo i Leopolda Rząsy odbędą się 20 października br. na Cmentarzu Komunalnym na Wilkowyi w Rzeszowie. Msza św. pogrzebowa rozpocznie się o godz. 12.00, a wcześniej – o godz. 11.00 – będzie miało miejsce uroczyste wprowadzenie do kaplicy cmentarnej trumien z doczesnymi szczątkami obu bohaterów polskiej wolności.
Organizatorami uroczystości są: wojewoda podkarpacki oraz rzeszowski Oddział Instytutu Pamięci Narodowej, a współorganizatorami m.in. Wojewódzki Sztab Wojskowy w Rzeszowie, 21. Brygada Strzelców Podhalańskich, 3. Podkarpacka Brygada Obrony Terytorialnej, marszałek województwa podkarpackiego i Komenda Wojewódzka Policji w Rzeszowie.
Mariusz Kamieniecki