Wyroki do rewizji

Środa, 27 września 2017 (02:00)

Prezydent Andrzej Duda wpisał do swojego projektu nowelizacji ustawy o Sądzie Najwyższym artykuł o powołaniu Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych. Miałaby się ona zająć rozpatrywaniem rewizji nadzwyczajnych, które wnosiliby obywatele za pośrednictwem nie tylko np. prokuratora generalnego, ale także grupy 20 senatorów lub 30 posłów. W tej chwili istnieje tylko instytucja kasacji lub skargi kasacyjnej, ale nie wszyscy mogą z tej ścieżki skorzystać, zwłaszcza w sprawach cywilnych.

– Jest to stworzenie drogi do kontroli prawomocnych wyroków pod kątem tego, czy są sprawiedliwe – podkreśla w rozmowie z „Naszym Dziennikiem” mecenas Lech Obara. Prawnik wyjaśnia, że są sytuacje, gdy sądy wydają wyroki zgodne z literą prawa, ale nie z poczuciem ludzkiej sprawiedliwości, z zasadami współżycia społecznego. – Jest wiele wyroków, które z punktu widzenia formalno-prawnego są dobre, ale są niesprawiedliwe, i rewizja da możliwość naprawienia sędziowskich błędów – mówi mecenas Obara.

Zaznacza też, że teraz obywatel często nie ma możliwości dochodzenia sprawiedliwości, bo nie ma prawa do kasacji. Rewizja nadzwyczajna ten kłopot by rozwiązywała. Ponadto wiele kasacji jest odrzucanych przez Sąd Najwyższy nawet bez ich merytorycznego rozpoznania, a w przypadku rewizji byłoby to niemożliwe.

Prawnicy chwalą też propozycję prezydenta, aby w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN zasiadali obok sędziów ławnicy, bo będą oni stanowić element społecznej kontroli nad sądami i dawać rękojmię rozpatrywania rewizji właśnie pod kątem zasad współżycia społecznego. Rola ławników jest nie do przecenienia, zwłaszcza teraz, gdy z wielu procesów ich wyłączono, a wyroki wydają młodzi, niedoświadczeni sędziowie, którym łatwo jest popełnić błąd.

Wydawanie niesprawiedliwych wyroków to jedna z przyczyn tak negatywnej opinii o polskim sądownictwie, jaką prezentują Polacy. 

Krzysztof Losz