Spotkanie z dawną muzyką miejskich ulic, podwórek i zaułków

Sobota, 9 maja 2015 (18:08)

Ogólnopolski Festiwal Kapel Podwórkowych im. Jerzego Janickiego w Przemyślu to jedna z najstarszych imprez kulturalnych tego typu w Polsce. Swym charakterem nawiązuje do dawnej tradycji Lwowa. Kapele przez wiele lat występowały na ulicach i podwórkach, wyrażając śpiewem ludzkie radości i troski, a lekko brzmiące rytmy łatwo wpadały w ucho zarówno starszych, jak i młodszych słuchaczy. Jedną z bardziej charakterystycznych postaci tamtych czasów był nieżyjący już dziś weteran podwórkowego muzykowania, założyciel Lwowskiej Kapeli Podwórkowej „Ta Joj” z Przemyśla Kazimierz „Kiju” Galikowski, który swoją przygodę z muzyką rozpoczął w latach 30. XX wieku i kontynuował ją także po wojnie. To on zaszczepił miłość do muzyki w sercach wielu przemyślan.

Mało kto pamięta, że dopiero w 1988 r. pozwolono kapeli śpiewać wcześniej zakazane lwowskie szlagiery. Z biegiem lat podwórka, które niegdyś tętniły życiem, zaczęły ustępować miejsca blokowiskom, a tradycje nowym trendom. Dziś trudno już szukać kapel, a uliczne muzykowanie zostało zamknięte wokół sceny.

Festiwal Kapel Podwórkowych w Przemyślu był pierwszym i przez pewien czas jedynym tego typu przedsięwzięciem w Polsce. Dopiero później przeglądy kapel organizowano m.in. w Łaziskach, Stroniu Śląskim, Złotowie czy w Skoczowie. Do Przemyśla na festiwal zjeżdżało blisko 40 kapel. Dziś już trudno marzyć o takiej liczbie, bo starsi kapelmistrze odeszli, a trudno znaleźć ich następców. Ci, którzy kontynuują dawne tradycje folkloru miejskiego, swoje utwory opierają na repertuarze lwowskim, który w opinii etnografów ma przesłanie ponadczasowe, łączy bowiem czasy przedwojenne ze współczesnością. Do repertuaru kapele włączają także współczesne tematy z codziennego życia.

W tym roku do Przemyśla zjechało 16 kapel, a festiwal na scenie Sali widowiskowej Centrum Kulturalnego zainaugurował koncert Lwowskiej Kapeli Podwórkowej „Ta Joj” im. Kazimierza „Kija” Galikowskiego. Dzisiaj do godz. 14.00 odbędą się przesłuchania konkursowe, a występy kapel oceniać będzie jury pod przewodnictwem dr Bożeny Lewandowskiej, etnomuzykologa z Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. O godz. 19.00 odbędzie się koncert  „Romanse  w cieniu skrzypiec” z udziałem Sióstr Matkowskich, podczas którego zostaną zaprezentowane najpiękniejsze romanse cygańskie i hiszpańskie oraz pieśni bałkańskie.

W niedzielę od rana kapele, nawiązując do dawnej tradycji, będą występować na ulicach i osiedlach Przemyśla. Rozstrzygnięcie tegorocznego 37. Ogólnopolskiego Festiwalu Kapel Folkloru Miejskiego im. Jerzego Janickiego w Przemyślu oraz koncert laureatów odbędzie się o godz. 15.00 na scenie Centrum Kulturalnego.

 

Mariusz Kamieniecki